bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Eğitim ve Öğretim

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 15-04-2013, 11:15   #1 (permalink)
 
ebush - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Ülkemizdeki yeraltı kaynakları hakkında bilgi

Ülkemizdeki yeraltı kaynakları hakkında bilgi-Türkiyedeki yeraltı kaynakları nelerdir?



Türkiye'nin yeraltı kaynakları Enerji Hammaddeleri (kömür bitümlü şeyl petrol) Süstaşları Türkiye'nin Özel Mineral ve Taşları Metalik Madenler ve Endüstriyel Hammaddeler ve yer altı su kaynaklarıdır.

Ülkemiz çesitli yeralti kaynaklarinin olusturdugu çok zengin servetlere sahip bulunmaktadir. Bu kaynaklarin basinda; petrol bor toryum altin krom gibi madenlerimiz gelmektedir.

Yer kabuğunun ana yapısındaki ekonomik değer taşıyan mineral topluluklarına maden adı verilir. Çeşitli yer kabuğu hareketleri ve başkalaşma olayları sonucunda kayaçların yapısındaki minerallerin etkilenmesiyle cevher (filiz) adı verilen maden yatakları oluşur. Madenlerin taş ve toprakla karışık halde ilk olarak çıkarıldığı durumuna tuvönan cevher adı verilir. Kayaçların içindeki minerallerin bazıları ergitilerek ayrıştırıldığında çeşitli metalik madenler (demir bakır kurşun vb.) elde edilir. Minerallerinin doğrudan maden olarak kullanıldığı metal olmayan madenler (mermer fosfat kükürt vb) de vardır. Bunların dışında yakılarak yararlanılabilen enerji kaynağı durumundaki madenler (kömür petrol vb.) yakıt maden olarak adlandırılır.

Ekonomik değeri olan mineral ve elementlere maden denir.
Türkiye’de madencilik faaliyetleri 1935 yılında kurulan MEA ve Etibank tarafından yürütülmektedir.MEA araştırma yapar Etibank ise bulunan madeni işletir.Madenlerin oluşumu ile jeolojik devirler arasında ilişki vardır.Örneğin volkanik olaylarla krom kurşun pirit manganez elmas gibi madenler iklim değişmesiyle kayatuzu jips gibi madenler ilişkilidir.

Bir madenin işletilmesi için;

- Rezervin yeterli olması - Sermayenin yeterli olması
- Kalifiye ve teknik elemanın bulunması. - Ulaşımın kolay olması
- Maden rezervi içinde saf maden oranının yüksek olması gerekmektedir.
Maden rezervi: Toprak altında bulunan saf madendir.
Maden cevheri: Ekonomik değer taşıyan mineral ve elementlerdir.
Maden filizi: Toprağın altında diğer minerallerle bileşik oluşturan maden cevherine denir.
Maden tenoru: Madenin taş ve toprak içindeki yüzde olarak oranına denir.
Tuvanön cevheri: Topraktan çıkarılmış fakat işlenmemiş madene denir.

Türkiye'deki madenlerin arayıp bulunması ve çıkarılması için 1935 yılında Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü (MTA) kurulmuştur. Bu konudaki gerekli sermaye desteği ise Etibank tarafından sağlanmaktadır.

Sanayi sektörüne ham madde sağlayan madencilik sektörü bu yönüyle ülkemizin temel taşı olan sektörlerinden biridir. Çeşitlilik ve rezerv açısından oldukça zengin maden yataklarına sahip olan Türkiye birçok madende dünyanın en büyük rezervlerine sahiptir. Dünya maden sektöründe rekabet gücümüzün yüksek olduğu en önemli madenlerimiz bor toryum linyit mermer manyezit nadir toprak elementleri zeolit trona barit feldispat ve sodyum sülfattır.

Endüstriyel minerallerde dünya rezervlerinin yüzde 2.5’i dünya bor mineralleri rezervlerinin yüzde 62’si bentonit rezervlerinin yüzde 20’ si ve perlit rezervlerinin de yarısından çoğu ülkemizde yer almaktadır.

Türkiye’de petrol ve kömür dışında 4400 maden yatağı bulunmaktadır. Bu kaynaklardan elde edilen madenler sanayi sektöründe ham madde olarak kullanılmakta üretim fazlası ihraç edilmektedir.

Bugün Türk madencilik sektöründe 53 farklı maden ve mineralin üretimi yapılmaktadır. Madenlerimiz; ’’endüstriyel ham maddeler’’ ’’metalik madenler’’ ve ’’endüstriyel ham maddeler’’ olarak gruplandırılır.

Türkiye’de madenciliğin yüzde 85’i kamu sektörü yüzde 15’i özel sektör tarafından yapılmaktadır. Başlıca üreticiler Eti Holding A.Ş. Türkiye Taş Kömürü İşletmesi (TKİ) Karadeniz Bakır İşletmeleri (KBİ) Türkiye Demir Çelik İşletmesi (TDÇİ) Tekel Türkiye Taş Kömürü Kurumu (TTK) ve özel sektördür. Üretimde; kamu sektörü mineral yakıtlar ve metalik cevher üretiminde ağırlıklı iken özel sektör endüstriyel ham madde üretiminde yoğunlaşmıştır.


Türkiye madenler bakımından zengin bir ülkedir. Ayrıca bazı madenler bakımından dünyanın önemli ülkeleri arasındadır. Türkiye'nin madenlerinin tamamı henüz belirlenmemiştir. Her yıl yeni maden yataklarının bulunması bunun kanıtıdır.

Ülkemizin madenciliğinin şu andaki üretimi tümüyle kendi endüstri kuruluşlarımızın gereksinimine yönelik değildir. Bir kısmı ham olarak ya da yarı işlenmiş halde dışarı satılmaktadır.

Bir madenin işletilmesinin karlı olabilmesi için; "cevher oranı" Yedekleriyle birlikte belirtilen miktarı fazla olmalıdır.

Demir

Türkiye'deki ağır sanayinin ham maddesi durumunda olan demir hemen her bölgede rezervi olan bir madendir. Ancak ülkemizdeki bu rezervlerden tenörü en yüksek olanlar işletilmektedir. Demir çıkarımının %80'ini Doğu Anadolu bölgesi içerisinde kalan Divriği sağlar. Bunların başlıcaları; Divriği ve Kangal (Sivas) Hekimhan ve Hasançelebi (Malatya) Havran (Balıkesir) Kayseri Niğde ve Adana illerinin Orta Toroslar'daki Aladağlara yakın kesimleri Kahramanmaraş ve Hatay'da bulunur. Bu rezervlerden çıkarılan demir cevheri Karabük Karadeniz Ereğlisi İskenderun Kırıkkale Sivas ve İzmir'deki demir - çelik fabrikalarında işlenir. Yıllık demir üretimimiz tuvönan olarak 4 – 6 milyon ton arasında değişir. Bu üretim ülkemizde giderek artan demir ihtiyacını tam olarak karşılayamamakta bu nedenle bazı yıllar demir ithal edilmektedir.
Dünya'da en çok demir üreten ülkeler Çin Brezilya Avustralya ve A.B.D.'dir. Türkiye ise sekizinci sırada yer alır.
Bakır
Yumuşak bir metal olan bakır işlenmesi kolay bir madendir. Bu nedenle kullanım alanı yaygındır. Elektriği iletmesi nedeniyle elektrik - elektronik sanayisinde Bunun yanı sıra makine sanayii mutfak ve süs eşyaları yapımı inşaat ulaşım kimya kuyumculuk ve boya sektörleri gibi alanlarda da kullanılır. En önemli bakır yataklarımız Murgul (Artvin) Küre (Kastamonu) Maden (Elazığ) ve Çayeli (Rize) yörelerindedir. Bu yörelerden elde edilen bakır cevheri Samsun Murgul ve Maden'deki işletmelerde işlenir. Türkiye’nin görünür bakır rezervi 37 milyon ton metal bakır toplam rezerv miktarı ise 158 milyon tondur. Türkiye bakır rezervi bakımından üç önemli bölgeye sahiptir; Doğu Karadeniz Güneydoğu Anadolu ve Trakya.

Bugün Türkiye’nin bakır cevheri üretiminin büyük bir çoğunluğu özel sektör tarafından gerçekleştirilmektedir. En önemli üretici aynı zamanda blister bakırın tek üreticisi olan Karadeniz Bakır İşletmeleridir. Çayeli Bakır İşletmesi Etibank Küre Bakırlı Pirit İşletmeleri de bakır üretimi yapan diğer önemli işletmelerdir.

2001 yılı bakır cevherleri ve konsantrelerine ait ihracatımız 34 milyon dolar düzeyinde gerçekleşirken Bulgaristan Japonya Çin ve Finlandiya en önemli pazarlar olmuştur.
Dünya'da en çok bakır üreten ülkeler Şili A.B.D. ve Kanada'dır. Türkiye ise yedinci sırada yer alır.

Kromit

Sertlik derecesi yüksek olan ve paslanmaya karşı çok dayanıklı olan krom bu özelliği nedeniyle paslanmaz çelik sanayinden (mutfak eşyaları makine parçaları vb.) iş makineleri sanayisinekaplamacılık ve çelik yapımına kadar birçok alanda kullanılır Metalik cevherler grubunda yer alan krom özellikle metalurji kimya refrakter ve döküm sanayilerinin ana ham maddesidir.
Türkiye'de yaygın olarak çıkarılan madenlerden biride kromdur. Krom yatakları altı ana bölgede toplanmıştır.
· Fethiye Köyceğiz Denizli
· Alacakaya (Guleman) (Elazığ)
· Bursa Eskişehir
· Adana Kayseri Mersin
· İskenderun Kahraman Maraş İslahiye
· Kopdağı (Doğu Anadolu)
· Adana'nın kuzeyindeki Akdağ yöresinde de yeni krom yatakları bulunmuştur. Akdağ krom yatakları Dünyanın en zengin yataklarıdır. Türkiye krom çıkarımında dünyada 3. sıradadır. Dünya kromit madenciliğinde yüzde 6’lık üretim payı ile dikkati çeken ülkemiz 25 milyon tonluk rezerve sahiptir. Türkiye’nin halen 2 000 000 ton/yıl tüvenan krom cevheri ile 160.000 ton/yıl ferrokrom üretim kapasitesi mevcuttur. Üretim ve ihracatta en önemli ürün ferrokromdur.Krom cevheri dünya sanayiinin vazgeçilmez bir üretim girdisidir. Atmosfer korozyonuna kimyasal etkilere asinmaya karsi yüksek direnç göstermesi çok sert olmasi sebebiyle çelik ve öteki minerallerin korunmasinda kaplama olarak yaygin bir sekilde kullanilir. Silâh sanayiinin ikamesi olmayan çok önemli bir girdisidir."

Türkiye dünyanin en büyük kromit ihraç eden ülkesidir. Türk kromitleri dünya krom pazarlarinda her zaman üst seviye fiyatlarla talep edilen kaliteli metalürjik kalite cevherler olarak aranmaktadir.

Ülkemizin bu cevherden maksimum fayda saglayabilmesi için kaynaklarin (ferrokrom ve paslanmaz çelik) üretimine yönlendirilmesi bu sanayinin acilen kurulmasi sarttir. Türkiye'nin paslanmaz çelik tüketimi 100.000 ton/yil civarindadir. (Yillik 200 milyon- 1 milyar dolarlik ithalat söz konusudur.)

· Türkiye çıkardığı kromu büyük ölçüde cevher olarak satmaktadır. Bu nedenle çıkarımını dış taleplere bağlı olarak ayarlamaktadır. 2001 yılında krom ihracatımız 24 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. En önemli pazarlar Rusya Norveç Ukrayna ve Slovakya olmuştur. Ferrokrom ihraç ettiğimiz en önemli pazarlar ise ABD Hollanda ve Belçika’dır. yıllık üretimimizin yaklaşık yarısı ihraç edilir. Gerideki miktar ise Elazığ ve Antalya'daki ferro krom fabrikalarında işlenir. Dünya'da en çok krom üreten ülkeler Güney Afrika Cumhuriyeti Rusya Federasyonu Hindistan ve Filipinler'dir. Türkiye ise beşinci sırada yer alır.

Boksit

Boksit madeninin işlenmesiyle alüminyum madeni elde edilir.boksit çok hafif olduğundan uçak sanayiinde elektrik - elektronik sanayii izolasyon malzemelerinin yapımında konserve ve ambalaj sanayiinde inşaat sektöründe ve otomotiv sanayiinde kullanılır. Boksit yatakları Seydişehir (Konya) Akseki (Antalya) İslahiye (Gazi Antep) ve Milas (Muğla) civarında bulunur. Buralarda çıkarılan boksit Seydişehir alüminyum tesislerinde işlenmektedir Alüminyumun hammaddesi olan boksit çok hafif olduğundan uçak sanayiinde otomobil ev elektrik malzemesi yapımında kullanılır.


Bor Madenleri Kaynagi

Tuz bileşiği halinde olan bor mineralleri hafif ve kimyasal etkilere karşı dayanıklıdır. Çok geniş kullanım alanına sahip olan bor mineralleri ve kimyasallarının kullanıldığı sanayi dalları cam ve seramik sanayi temizleme ve beyazlatma sanayi yanmayı önleyici madde yapımı tarım metalurji ve nükleer uygulamalardır. Dünya bor mineralleri rezervinin yarıdan fazlası Türkiye'de bulunur. Bu rezervin bulunduğu baslıca maden yataklarımız; Seyitgazi (Eskişehir) Bigadiç ve Susurluk (Balıkesir) Emet (Kütahya) ve Mustafa Kemalpaşa (Bursa) yörelerindedir. Bu yörelerden elde edilen ham boraks tuzları Bandırma (Balıkesir)ve Kirka (Eskişehir) yörelerindeki fabrikalarda islenir. Ülkemizde üretilen bor minerallerinin yüzde 10’u doğrudan mineral olarak kullanılırken geriye kalan kısmı bor türevlerinin üretimi için kullanılmaktadır.

Son zamanlarda gelisen teknoloji bor mineralini bütün sanayi dallarinin vazgeçilmesi mümkün olmayan ve alternatifi de bulunmayan temel girdileri konumuna getirmistir. Petrolün alternatifi bor cevheridir. Fakat borun su anda bir alternatifi yoktur ve olacagi da mümkün görülmüyor. Yeralti kaynaklarimizin basinda bor cevheri gelmektedir. Dünya bor rezervinin % 80'den fazlasina sahip bulunmaktayiz. Rezerv ve kalite yönünden dünyada tekel durumundayiz. Bazi ileri teknoloji ürünlerinin (bilgisayar cep telefonu v.s.) imalinde uzay sanayiinde Türk borlari olmazsa olmaz bir öneme sahiptir. Türk bor kaynaklari dünyanin asgarî 400 yillik ihtiyacini karsilayacak kapasitededir. Bu bilginin sahibi olan konunun arastirmaci ve uzmanlarina göre Anadolu'daki bu madenin miktari 10 milyar ton civarindadir. (Bugünkü fiyatlara göre 15-20 trilyon dolar.) Bor; sanayinin her dalinda su anda 450 çesitten fazla mamül maddenin üretiminde kullanilmaktadir. Dayanikliligi ve sertligi saglamada ara ürün olarak kullanilmaktadir. Isiya son derece dayaniklidir. Sadece ABD de 600'den fazla proje bor'un yakit olarak kullanilmasi ile ilgili patent almistir. Bor Ingiltere Fransa ve özellikle ABD'de askerî arastirmalarin yogunlastigi bir mineraldir.. Türkiye bor minerali ihracatında ham maddenin yanısıra asitborik susuz boraks boraks pentahidrat boraks dekahidrat ve sodyum perborat gibi rafine ürünler ihraç etmektedir. Bor tuzlarının Türkiye’deki tek üreticisi ve ihracatçısı Eti Holding A.Ş.’dir. Etibank’ın ham bor üretimi B2O3 bazında 450.000 ton/yıl civarındadır.. Üretimin bir kısmı Kırka ve Bandırma’da kurulu bor türevleri tesislerinde pentahidrat dekahidrat borik asit ve sodyum perborata dönüştürülmektedir. 2000 yılı bor ve türevlerine ait üretim incelendiğinde üretimin yüzde 51’inin ham bor yüzde 35’nin ise rafine bora ait olduğu görülmektedir.

Tabii boratlar ihracatımız 2001 yılında bir önceki yıla göre yüzde 16 azalma göstererek 96 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. ABD İtalya İspanya Hollanda Japonya ve Çin önemli alıcı ülkeler olarak dikkat çekmektedir.

Kükürt

Kimyasal özelliği nedeniyle tarım alanlarının ilaçlanmasında asfalt yapımındakimya ve boya snayisinde kullanılır. Ayrıca kauçuğun işlenmesinde ve sülfirik asit üretiminde de kullanılır. En önemli kükürt yatağı olan Keçiborlu (Isparta) yöresindeki isletmeler kapatılmıştır. Kükürt üretimimiz petrol rafinerilerinin artıklardan ve ithalat yoluyla karşılanır. Ülkemizde kükürt yatakları Keçiborlu (Isparta) ve Milas (Muğla) çevresinde bulunmaktadır.
Zımpara taşı

Başkalaşım kayaç türü olan sert bir bileşiktir. Ahşap ve metal yüzeylerinin parlatılmasında kullanılır.Çeşitli kesici torpüleyici ve silici aletlerin yapımında kullanılan zımpara taşı yönünden ülkemiz çok zengindir. Tire (İzmir) Manisa Söke (Aydın) Milasyatağan ve Tavas (Denizli) da çıkarılır.
Barit
Petrol ve gaz sondajlarında baskıyı kontrol etmek ve patlamalar sırasında kuyu duvarlarını sabitleştirmede kullanılır. Ayrıca boya deri kumaş ve elektronik eşyalarda (televizyon) da kullanılmaktadır. Alanya ve Gazipaşa (Antalya) Elbistan (Kahramanmaraş) Muş Konyaeskişehir yörelerinden çıkarılan barit; İzmit İzmir Elazığ Eskişehir ve Antalya'daki barit unu fabrikalarında işlenirTürkiye dünya toplam barit rezervinin yüzde 21’ine sahiptir. Bu rezervler dövülmüş ufalanmış veya ham iyi kalitede barit içerir. En önemli barit tüketicilerinin yakınında yer alan Türkiye ihracat için iyi imkanlara sahiptir. 2001 yılında barit ihracatımız mevcut pazarlara artarak devam etmiş Rusya Suriye Yunanistan ve Romanya ilk sıralarda yer almıştır

Tuz

Çeşitli yollarla elde edilen bir doğal kaynaktır Türkiye tuz yatakları bakımından son derece zengindir. Kaya tuzu yatakları üçüncü jeolojik zamanda kapalı göl havzalarında suların buharlaşması ile oluşmuştur. Son yıllarda tuz üretimimiz üç kat artmıştır. Kayatuzu olarak çıkartıldığı gibi deniz suyundan ve açık işletme olarak Tuz gölünden de elde edilir.Türkiye’deki tuz üretiminin çoğu Tuz Gölü ile İzmir Çamaltı tuzlasından sağlanır. Kaya tuzu yatakları Çankırı Kars Iğdır ve Nevşehir çevresinde bulunmaktadır.Çankırı Erzurum Kars Nevşehir Kırşehir Yozgat ve Konya'da işletilmektedir. Kimya sanayii dericilik konserve ve salça sanayisine kadar birçok alanda kullanılan tuz ülkemizde bol miktarda bulunur. Yıllık tuz üretimimiz 1 750 000 ile 2 200 000 ton arasında değişir. Üretilen tuzun yarıdan fazlası göllerden elde edilir.

Civa: Tek sıvı madendir.Zirai ilaçların yapımında altın çıkarımında kağıt ve suni gübre üretiminde boya ve asit sanayinde kullanılır.Dünya üretiminde birinci sırada bulunmaktayız.Çıkarılan yerler: İzmir (Karaburun-Ödemiş) Manisa-Alaşehir ve Konya (Sarayönü)’dür.

ÇinkoÇinko kullanım açısından demir dışı metaller içerisinde alüminyum ve bakırdan sonra gelen en önemli üç metalden birisidir. En çok galvanizlemede kullanılmakla beraber pirinç alaşımı ile döküm kalıpları yapımı çinko oksit yağlı boya ve lastik üretimi kullanıldığı diğer alanlardır.

Türkiye’nin çinko rezervi yaklaşık 27 milyon tondur. Türkiye’nin dünya çinko rezervindeki payı yüzde 207 olmasına karşın cevher üretimi ancak yüzde 028 civarındadır. Oksitli cevher yatakları Orta Toroslarda Zamantı (Kayseri-Niğde-Adana) bölgesinde yer alır. Ayrıca Konya Malatya Bingöl ve Bitlis’te küçük rezervler bulunmaktadır.

Türkiye’de yılda yaklaşık 40.000 ton çinko metali üretme kapasitesine sahiptir. Bu üretimin yarısı iç piyasada tüketilmekte kalanı ise ihraç edilmektedir. İhracat üretimdeki artışa parelel olarak artış göstermektedir. Ülkemizdeki en önemli çinko üreticisi Çayeli Bakır İşletmeleri’dir.

2001 yılında 18 milyon dolarlık çinko cevheri ve konsantreleri ihraç edilmiştir. İhracatta Yunanistan Belçika-Lüksemburg Bulgaristan ve Finlandiya ilk sıralarda yer almaktadır.

Manganez:
Demirçinko kobalt gibi çeşitli elementlerle birlikte bulunan manganez cevheri işlenerek saf
manganez haline dönüştürülür. Sert ve dayanıklı sanayi çeliği yapımında kullanılır. Ray ve karayolu araçları köprülerin yapımında kullanılır En önemli manganez yataklarımız; Ceyhan (Adana)Denizli Kastamonu Balıkesir Burdur ve Sivas illerindedir..

Fosfat
Kayaçlar halindeki tuz bileşikleri olan fosfat petrokimya sanayii gübre sanayii çimento cam ve seramik sanayii gibi birçok alanda kullanılır. Türkiye'deki fosfat yatakları sınırlı sayıda olup bunlar Adıyaman Bingöl ve Bitlis illerindedir. Buralardan elde edilen fosfat Mardin (Mazıdağı) fosfat isletmelerinde islenir Yeterli olmadığı için ithal edilirsuni gübrenin hammaddesidir..Dünyada Fas Tunus ve Cezayir’de çıkartılır.Ülkemizde Mardin’den (Mazıdağı) çıkartılır.

VolframÇok sert olması nedeniyle özel sanayi çeliği olarak kullanılır. Demiryolu iş makineleri uçak ve gemi yapımı yanında ampüllerde enerjiyi ışığa çevirmede kullanılır. Bursa Uludağ’da çıkarılıp işletilmektedir. Fakat son yıllarda üretimi durmuştur.

Asbest

Amyant olarak ta bilinen asbestlif halindedir.tıpkı pamuk ya da yün gibi eğrilerek iplik haline getirilebilirkumaş biçimde dokunabilirdövülerek keçeleştirilebilir.asbest bezi;fren balatalrındadebriyaj kaplamalarındaateşe dayanıklı elbise ve iş eldivenleri ile sıcak malzeme taşıyan bantların yapımında kullanılır.14 bin °C sıcaklığa dayanır. Konserojen madde bulundurması nedeniyle kullanımı sınırlandırılmıştır. Eskişehir Bursa Erzincan Hatay Kars Ağrı Malatya Sivas İskenderun Uşak ve Konya’da çıkarılır.

Antimon

Antimon cevherinin demir tozu ile ısıtılması yoluyla elde edilen antimon paslanmaz metal sanayii matbaacılık ilaç cam ve seramik sanayii gibi alanlarda kullanılır. Antimon yatakları Balıkesir Tokat. Kütahya İzmir. Bilecik ve Niğde illerinde bulunur. Cıva: Doğal ortamda sıvı olarak elde edilen tek metal madendir. Ölçü aletleri yapımında boya sanayisinde tarım ilaçları yapımında kullanılabilen cıva insan sağlığına verdiği zararlar ve çevre kirliliği oluşturması gibi nedenlerden dolayı ülkemizde çoğunluğu Ege Bölgesi'nde yer alan cıva isletmeleri kapanmıştır. Volfram (Tungsten): ısıya ve darbelere karşı dayanıklılığı nedeniyle is makineleri demir yolu araçları uzay araçları uçak ve gemi yapımı gibi alanlarda kullanılır. Bursa (Uludağ)'da yer alan tek volfram isletmemiz zarar etmesi nedeniyle kapatılmıştır.

Lüle taşı: Pipo ve süs eşyası yapımında kullanılır.Dünyada ve Türkiye’de sadece Eskişehir’de çıkarılır.

Nikel: Sanayide demir bakır alüminyum ile alaşım yapımında kullanılır.Tuzlu suya dayanıklıdır.Bu nedenle gemi yapımında kullanılır.Ülkemizde Manisa ve Turgutlu’da çıkarılır.
Oltu taşı: Tesbih ve süs taşı olarak kullanılır.Erzurum’un Oltu ilçesinde çıkarılır.

Gümüş: Eti Gümüş AŞ tarafından 1987 yılından beri üretim yapılan gümüş madeni Kütahya yakınlarında yer alıyor. Bu madende 22 milyon ton civarında ortalama 180 gr/ton gümüş içeren rezerv bulunuyor. Yıllık ortalama gümüş üretimi 90 ton civarında. Granüle olarak üretilen rafine gümüşün tamamı iç pazarda değerlendiriliyor.

ManyezitÖzellikle ısıya dayanıklı refrakter malzeme yapımında kullanılan manyezit ülkemizin dünya maden sektöründe rekabet edebileceği madenlerden biridir. Dünyadaki önemli rezervlerden birine sahip olan Türkiye’nin manyezit rezervi 1684 milyon tondur. Bu rezervin büyük bölümü Kütahya-Eskişehir üçgeninde yoğunlaşmaktadır. Bunun yanısıra Erzincan ve Çanakkale’de de mevcut yataklar bulunmaktadır.

Türkiye’de en önemli manyezit üreticisi Kümaş Kütahya Manyezit İşletmesidir. Çitosan Konya Krom Manyezit Tuğla Sanayi’de diğer önemli üreticilerden biridir.
İhraç ettiğimiz manyezit ürünleri arasında tabii magnezyum karbonat ve ateşe dayanıklı tuğla en büyük paya sahiptir.

2001 yılında manyezit ihracatı yüzde 3’lük artışla 36 milyon dolar olarak gerçekleşirken Avusturya Ukrayna İran ve İspanya en önemli alıcı ülkeler olmuştur.

Feldispat

Feldispat cam sanayii seramik sanayi kaynak elektrodları ve boya sanayinde kullanılan önemli bir endüstriyel ham maddedir.

Türkiye 130 milyon tonluk rezervle dünya toplam rezervleri içinde yüzde 10’luk paya sahiptir. Önemli feldispat yatakları Manisa Demirci Kütahya-Simav Aydın-Çine ve Muğla-Milas bölgelerinde yer alır.

Türkiye’de feldispatın büyük bir kısmı özel sektör tarafından üretilmekte ve yüzde 90’ı ihraç edilmektedir. Feldispat ihracatında ihraç edilen en önemli ürün ham feldispatın dışında öğütülmüş feldispat ve yüzdürülerek arıtılmış feldispattır.
1990 yılından itibaren düzenli bir şekilde artan feldispat ihracatımız 1999 ve 2000 yılındaki artışın aksine 2001 yılında yüzde 30’luk düşüşle 27 milyon dolar olmuştur. Feldispat ihracatı yaptığımız ülkeler arasında İtalya İspanya ve Endonezya ilk sırada yer almaktadır.

Mermer ve Diğer Doğal Taşlar

Türkiye’nin görünür muhtemel mümkün doğal taş rezerv toplamı 52 milyar m3-139 milyar ton civarındadır. Bu rezervin büyük bir bölümü Afyon Balıkesir Muğla Eskişehir Denizli Tokat Çanakkale Konya Bilecik Kırşehir ve Elazığ illerinde bulunur.

Mermer

Mermer yatakları bakımından zengin olan ülkemiz Dünya’nın önemli mermer üreticilerindendir. Çok çeşitli türde mermer yataklarının bulunduğu ülkemizde bu yatakların çoğunluğu Marmara ve Ege bölgelerindedir. Marmara adasi (Balıkesir) Balıkesir Bursa Bilecik Muğla Afyon ve Denizli illeri baslıca mermer yataklarının bulunduğu illerimizdir.

Türkiye’de üretilen mermer çeşitleri arasında Afyon Beyazı Bilecik Pembe Marmara Beyazı M.Kemalpasa Beyazı Karacabey Siyah Elazığ Vişne Denizli Traverten ve Trakya Graniti örnek verilebilir.

Ülkemizde mermer üretiminde faaliyet gösteren 20 civarında entegre tesis orta büyüklükte 40 işletme ve 1500 civarında irili ufaklı atölye yılda 12 milyon ton mermer işletmektedir.

Mermer blok veya kesilmiş-parlatılmış olarak ihraç edilmektedir. İhracat değerlerinde katma değeri en yüksek ürün işlenmiş ürünlere aittir. Sektörün ihracat potansiyeli yatırımlara paralel olarak hızla gelişmektedir. Özellikle işlenmiş mermer ihracatı sürekli artış içindedir. 2001 yılında toplam doğal taş ihracatımız bir önceki yıla göre değer bakımından yüzde 20 oranında artarak 223 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Bu değerin 154 milyon doları işlenmiş mermere 53 milyon doları blok mermer ihracatına 16 milyon doları ise granit ve diğer sert taşların ihracatına aittir. İşlenmiş mermer ihracatında en önemli pazarlar ABD İsrail Türkmenistan Suudi Arabistan ve İspanya olmuştur.

Ham-plaka ve blok mermer ihracatın en fazla artış gösterdiği ürün grubudur. Bu ürünlerin 2001 yılı ihracatı yüzde 77’lik artışla 53 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. İspanya İtalya Çin ve Almanya en önemli pazarlardır.

2001 yılında 16 milyon dolarlık granit ve sert taş ihracatı gerçekleştirilmiştir. Bu ürünlerde en önemli alıcı ülkeler Almanya İtalya ve Yunanistan olmuştur. Granit ihracatı yeni gelişmekte olan bir sektör olmakla beraber bu alandaki yatırımların artmasıyla ihracat değerlerinde de artış beklenmektedir.

Pomza

Türkiye pomza rezervleri açısından önemli bir potansiyele sahiptir. Araştırma yapılmış alanlarda yaklaşık 3 milyar m3’lük pomza rezervi olduğu tahmin edilmektedir. Rezervler İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinde yoğunlaşmıştır. Mevcut yataklar Orta Anadolu’da özellikle Ürgüp Avanos ve Kayseri’nin Talas-Tamarza-Develi bölgesinde yoğunlaşmıştır. Ayrıca Doğu Anadolu bölgesinde Bitlis Van Ağrı Kars Ankara Isparta ve Muğla illerinde bulunur.

Tekstil sektöründeki eğilimlere bağlı olarak değişim gösteren pomza taşı ihracatımız tekstil sektöründeki daralmanın etkisiyle düşüş trendine girmiştir. 2001 yılı pomza ihracatımız 5 milyondolar olarak gerçekleşmiştir. İhracat yaptığımız önemli ülkeler Hollanda ABD Fas ve Tunus’tur.

Bentonit ve Kaolin

Türkiye’de bilinen bentonit yatakları Edirne-Enez Çankırı Tokat-Reşadiye Ankara-Kalecik ve Giresun-Tirebolu’da bulunur. Türkiye’de dövülmüş bentonit üretimi geçen 20 yıl süresince düzenli olarak artmıştır. 2001 yılı bentonit ihracatında Almanya Fransa İngiltere ve İtalya ilk sıralarda yer alan pazarlarımızdır.

Başlıca kaolinit grubu kil minerallerinden oluşan bir kayaç olan kaolin özellikle seramik kauçuk çimento ve kozmetik sanayinde genellikle dolgu ve kaplama maddesi olarak kullanılmaktadır.

Türkiye’deki kaolin rezervleri Marmara Bölgesinde Balıkesir ilinde Nevşehir Bolu Niğde Çanakkale Eskişehir ve Doğu Karadeniz Bölgesinde yer alır.

2001 yılı kaolin ihracatı 5 milyon dolar olarak gerçekleşirken İspanya Tunus ve Birleşik Arap Emirlikleri önemli pazarlarımız olmuştur.

Selestit (Stronsiyum Sülfat)


Türkiye’nin bilinen ekonomik yatakları Sivas’ın Akkaya köyündedir. Görünür rezerv 600.000 ton ve toplam potansiyel rezerv 2 milyon tonun üzerindedir.

Türkiye selestit ihracatı dünya selestit ihracatının büyük bir bölümünü oluşturur.
Türkiye’de ki en önemli üretici firma Barit Maden A.Ş.’dir ve üretimin tamamını ihraç etmektedir.

2001 yılında selestit ihracatımız bir önceki yıla göre büyük bir artış gösterek 4 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. G. Kore Almanya Japonya ve Hindistan alıcı ülkeler olmuştur.

Perlit

Dünyadaki perlit rezervlerinin yarısından çoğu Türkiye’de bulunur. En önemli perilt yatakları; Cumaovası Manisa Biga Soma İzmir-Dikili Konya ve Erzincan- Mollaköy’de bulunmaktadır.

2001 yılında 3 milyon dolar olarak gerçekleşen perlit ihracatında Belçika-Lüksemburg Hindistan ve Fransa ilk sıralarda yer almaktadır.


Altin Varligimiz


Türkiye günümüzde isletilebilir önemli miktarda altin rezervine sahip oldugu halde bunlardan yararlanamayan dünyadaki tek ülkedir. Oysa bilinen sahalarin isletmeye alinmasiyla Türkiye Avrupa'nin en fazla altin üreten ülkesi olma potansiyeline sahiptir. Söz konusu potansiyel devreye sokuldugunda ortalama 160 ton/yil altin ithalatimizin tamami yurt içindeki üretimle karsilanabilir hale gelecektir. Türkiye altin potansiyelinin tahmini amaciyla yapilan arastirma sonucuna göre 6500 ton ve üstü rakamlara ulasabilecegi hesaplanmistir. 6500 tonluk rezervin (300 dolar/ONS) fiyatiyla degeri yaklasik 70 milyar dolardir. Ülke ekonomisinde yaratacagi katma deger ise bunun 5-6 katina kadar çikabilir."
Süs ve ziynet eşyası yapımında kullanılan altın eskiden para olarak kullanılmaktaydı. Çıkarılan yerler: Antakya Niğde Balıkesir Kütahya Bursa İzmir ve çevresidir.Dünyada ise Yeni Gine’de çıkartılır.

RADYOAKTİF MİNERALLER

Birçok mineralin kimyasal bileşiminde yer alan Toryum ve Uranyum yer kabuğunun doğal radyoaktif 2 elementidir. Uranyum'un nükleer parçalanmasını kontrollü bir şekilde kullanan insan Uranyum'dan büyük miktarda enerji elde eder. Radyoaktif mineraller nükleer santrallerde enerji üretmek için çok aranan minerallerdir. Dünyadaki Uranyum üretimi yaklaşık olarak yılda 50.000 ton civarındadır. 10cm çaplı(yaklaşık 1kg) bir Pehblend (Uraninit) minerali nükleer santralde kullanıldığında elde edilen enerji 12 ton kömürden elde edilen enerjiye eşittir.

Toryum Varligimiz:
Bu maden roket ve uçaklarin imalinde seramik ve elektrik aletleri yapiminda aydinlatmada kullanilmaktadir. Çok önemli kullanildigi alan ise nükleer enerji sanayiidir. Nötron absorbsiyonu ile (uranyum-223'e) dönüstürülerek nükleer enerji kaynagi olarak kullanilmaktadir. Dünya toryum rezervinin büyük (1/2) bir bölümüne sahip olmamiza ragmen uzun yillardan beri bir türlü nükleer santraller insa edemedik. Çünkü; birileri "nükleer santralleri içine sindirememektedir." Disaridan pahali enerji ithali sanayiye en pahali enerji satmayi halkin fakirlesmesini içlerine çok güzel sindirmektedirler. Enerji açiginin kapatilmasi için acilen bu santrallerin de devreye girmesi millî bir borçtur.


ebush isimli Üye şimdilik offline konumundadır  

Alt 07-02-2017, 04:39   #2 (permalink)
Misafir
Avatar Yok
 
Standart

Teşekkür ederiz fakat o kadar uzun ki ellerim yazna kadr kırılcakj


 

Alt 20-02-2017, 04:55   #3 (permalink)
Kayıtsız Üye
Avatar Yok
 
Standart

Ben hepsini yapamıyacağım


 




Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Ülkemizdeki yeraltı kaynakları hakkında bilgi

Ülkemizdeki yeraltı kaynakları hakkında bilgi konusu, GENEL KÜLTÜR / Eğitim ve Öğretim forumunda tartışılıyor.


Konu etiketleri: yeraltı kaynakları hakkında bilgi, yer altı kaynakları ile ilgili yazı, ülkemizin yeraltı kaynakları ve kullanım alanları, yeraltı kaynakları ile ilgili bilgi, yer altı kaynaklarımız, yer altı kaynakları ile ilgili bilgiler, yeraltı kaynaklarımız kısa bilgi, yeraltı kaynaklarımız, madenlerımiz, yeraltı kaynakları kısa bilgi, yeraltı kaynaklarımız hakkında bilgi, ülkemizin yeraltı kaynakları, yeraltı kaynakları hakkında kısaca, ülkemizin yeraltı kaynakları hakkında bilgi, yer alt zenginlikleri ve madenlerimiz ile arastirma,

Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Türkiyenin ekonomik kaynakları nelerdir?-Türkiyenin ekonomk kaynakları hakkında bilgi ebush Eğitim ve Öğretim 13 26-02-2017 04:56
Akdeniz Bölgesinin Yeraltı Kaynakları Nelerdir? gizem Akdeniz Bölgesi 1 09-02-2017 05:49
Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Yeraltı Kaynakları Nelerdir? Я Coğrafya 1 04-01-2017 08:59
Ege Bölgesinin Yeraltı Kaynakları Nelerdir? gizem Ege Bölgesi 0 19-02-2012 04:53
Yeraltı Suları ve Kaynaklar Hakkında Bilgi elif Eğitim ve Öğretim 0 15-06-2011 02:35

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 02:15 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats