bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Eğitim ve Öğretim

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 08-05-2013, 12:24   #1 (permalink)
 
ebush - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Gezi yazısının özellikleri nelerdir?

Gezi yazısının özellikleri nelerdir?-Gezi yazısı hakkında bilgi


• Gezi yazılarında çoğu kez kronolojik zamanlı plân uygulanır. Gezi için yapılan hazırlıklar; yolculuk yolculuk sırasında görülen ilgi çekici olaylar; varış varıştaki ilk izlenimler…

• Gezi yazılarında da kendinden önceki söylenmişlerden yazılmışlardan ayrı olmak önemlidir. Aynı yerler daha önce de başkaları tarafından görülmüş yazılmış olabilir. İkinci gidişte görülenlerle ilk gidişte görülenler arasındaki farklara bile değinmek gerekir. Bu da gezi yazılarının zamanla tarihsel belge olduğunu ortaya koymaktadır.

• Yazar anlattıklarının doğruluğunu; konuşma ile bilgi toplama ve fotoğraflarladesteklemeli anlattıklarını bir mantık çerçevesine oturtabilmelidir. Her anlattığı önceki anlattıklarıyla çelişmemelidir.

• Gezi yazılarında yazar; açıklayıcı anlatım öyküleyici anlatım betimleyici anlatım ve tartışmalı anlatım gibi bütün anlatım yollarındanyararlanır. Ayrıca okuyucuya değişikliği gösterebilmek için örnekleme karşılaştırma tanık gösterme gibi nesnel verilerden deyararlanabilir.

• Resim kullanılmalıdır.

Eskiden gezi notlarının kaleme alındığı eserlere “seyahatname” deniyordu. Modern zamanlarda ise Türkçe bir sözcük olan “gezi yazısı” terimi tercih edildi.

Gezi yazısı bir kişinin ya da grubun yurdun değişik bölgelerine ya da başka ülkelere değişik amaçlarla yaptıkları gezilerde gözleyip izlediklerini tespitlerini ele geçirdikleri bilgi ve bulguları oralarla ilgili duygu ve düşüncelerini anlattıkları yayınlara denir.

Gezi yazarı gezip gördüğü yerlerin hem kendisi hem de okuyucular için tarihî ve coğrafî açıdan ilgi çeken yönlerini özelliklerinikültürel jeolojik güzelliklerini halkının gelenek görenek töre ve âdetlerini akıcı ilgi çekici ve etkili bir üslûpla kaleme döker.

Gezi yazıları genellikle mensur ise de manzum olanlar da vardır. Gezi yazarları gözlem ve izlenimlerini daha çok tasvîrî bir üslûpla kaleme alırlar. Bazı yazarlar olay ve olguları olduğu gibi aktarırken bazıları günlük mektup röportaj gibi türlere ait tekniklerle yazma yöntemini tercih ederler.

Dünya edebiyatının en önemli seyahatnameleri arasında 13. yüzyılda yayımlanmış Marko Polo’nun Uzak Doğu izlenimlerini içerenSeyahatnamesi ve 14. yüzyılda yaşamış Arap gezgin İbni Batuta’nın İslâm dünyası gezilerini konu edinen Seyahatnamesi yer alır.

Türk edebiyatının ilk seyahatname eserleri arasında Farsça yazılan Hoca Gıyaseddin Nakkaş’ın Acâibü’lLetâif adlı eseriyle Ali Ekber Hatâî’nin 1515′te yazdığı Hıtâînâme adlı eseri sayılabilir.

Seydî Ali Reis (ö.1562) Mir’atü’lMemâlik (1557) adlı seyahatnamesinde Belücistan Hindistan Afganistan Buhara Maveraünnehir’le ilgili gözlemlerini ve yaşadığı olayları anlatmıştır. III. Sultan Murat (15751575) döneminde Tokatlı İbrahim oğlu Ahmet Acâibnamei Hindistan adlı eserinde Kabil Hindistan Basra Yemen Hicaz izlenimlerini aktarır.

Trabzonlu Mehmet Aşık’ın (1555?) Menâzıru’lAvâlim adındaki eseri de gezi edebiyatının önemli eserlerindendir.

Türk edebiyatının en önemli seyahatname eserlerinden biri Evliya Çelebi’nin (16111682) 10 ciltlik seyahatnamesidir. Evliya Çelebi 40 yıllık gezilerinden elde ettiği coğrafî etnografik tarihî kültürel pek çok bilgiyi akıcı ve mübalâğalı bir üslûpla kaleme almıştır.

Türk edebiyatında “seyahatname” adıyla birçok eser yazıldığı gibi adı “seyahatname” olmadığı hâlde bu türe özgü özellikler gösteren başka eserler de vardır. Pirî Reis’in Bahriye adlı eseri buna bir örnektir.

İlk seyahatnameler genellikle başka ülkelerde elçi olarak gönderilen devlet memurlarının gittikleri ülkenin yaşama biçimi kültürel özellikleri sosyal ilişkileri giyim kuşamları sokakları şehircilikleri bürokrasileri ve başka özellikleri hakkında Türk okuyucusu için aktardıkları ilgi çekici bilgilerden oluşmaktadır.

Kimi yazarlar gittikleri ülkelerden gönderdikleri mektuplarda bulundukları ülke ile ilgili bazı bilgiler de vermişlerdir.

Sultanların sefer sırasında konaklar arası mesafeleri gösteren menâzil kitapları her gün yapılan işleri anlatan rûznâmeler de gezi türüne ilişkin bilgiler içermektedirler. Haydar Çelebi Rûznâmesi buna örnek olarak gösterilebilir.

Keçecizade İzzet Molla (17851829) sürgüne gönderildiği Keşan ve İstanbul’a dönüş izlenimlerini MihnetKeşan (1269) adlı eserinde anlatır.

Ömer Lütfi Ümit Burnu Seyahatnamesi’nde dört yıl din bilgisi hocası olarak kaldığı Ümit Burnu ve havalisini değişik yönleriyle tanıtır.

Türk edebiyatında modern zamanlarda da yurt içine İslâm dünyasına Batıya ve başka ülkelere yapılmış pek çok gezinin notları yayımlanmıştır.


ebush isimli Üye şimdilik offline konumundadır  





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Gezi yazısının özellikleri nelerdir?

Gezi yazısının özellikleri nelerdir? konusu, GENEL KÜLTÜR / Eğitim ve Öğretim forumunda tartışılıyor.



Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Gezi Yazısının Belirleyici Özellikleri elif Soru Cevap 0 10-03-2013 03:57
Bir Edebiyat Yazısının Eser Olarak Kabul Edilmesinin Aşamaları Nelerdir? elif Kadın ve Hukuk 0 27-02-2011 08:06
Gezi Yazısı ve Özellikleri Nelerdir? elif Türkçe ve Edebiyat 0 09-02-2011 03:42
Servet-i Fünûn (Edebiyat-ı Cedide) Döneminde Gezi Yazı Türü Özellikleri Nelerdir? elif Türkçe ve Edebiyat 0 08-12-2010 04:34
Gezi Yazısı Nedir?-Gezi Yazısı Hakkında elif Türkçe ve Edebiyat 0 25-06-2009 02:57

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 12:25 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats