bakimliyiz
Konu etiketleri: genleşme ve büzülme ile ilgili örnekler, genleşme ve büzülme konu anlatımı, genlesme ve buzulmeye ornek, genleşme ve büzülmeye örnekler, gazlarda büzülme anlatımı, büzülme örnekleri, sivilarin büzülmesi, fızık konu anlatımı genlesme ve buzulme, fizik katılarda genleşme büzülme anlatım, büzülme ve genleşme, genlesmeye ornekler, genleşme ye örnekler, genleşme ve büzülme, genleşme ve büzülme nedir örnekler, büzülmeye örnekler,
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Eğitim ve Öğretim > Fizik

Kadın Portalı Kayıt Ol Reklam Verin İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 03-06-2013, 02:42   #1 (permalink)
 
ebush - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Genleşme ve büzülme konu anlatımı

Genleşme ve büzülme konu anlatımı-Genleşme ve büzülme hakkında bilgi




Bir cismin hacminin sıcaklıkla birlikte artmasına genleşme azalmasına da büzülme denir. Hemen hemen bütün maddeler ısındığı zaman genleşir soğuduğu zaman büzülür. Ama sıcaklığa bağlı bu hacim değişikliği gazlarda en yüksek sıvılarda daha az katılarda ise en düşük düzeydedir. Üstelik bütün gazların genleşme miktarı aşağı yukarı aynı olduğu halde sıvılarda ve katılarda maddeye göre değişir. Örneğin 1 metre uzunluğundaki bir demir çubuk 100°C'ye kadar ısıtıldığında uzunluğu 1 mm kadar artarken aynı sıcaklıkta bir pirinç çubuk bunun yaklaşık iki katı uzar. Sıvılar arasında da genleşmesi çok yüksek olan alkol cıvadan hemen hemen yedi kat fazla genleşir. Bazı metallerin genleşme özelliğinden eskiden beri değişik uygulamalarda yararlanılır. Örneğin at arabalarının tahta tekerleklerine aşınmayı önlemek üzere demir çember geçirilmesi demirin genleşme özelliğine dayanır. Tekerleğin çevresinden daha küçük yapılan demir çember soğukken yerine oturtulamaz. Ama ısıtılarak genleştirildikten sonra zorlanarak tekerleğin çevresine yerleştirilir ve soğuyunca büzülerek tahta tekerleği sıkıca kavrar. Tren vagonlarının tekerleklerine takılan çelik çemberler de aynı yöntemle yerine yerleştirilir. Buzdolaplarında elektrikli ütülerde ve kalorifer şofben gibi ısıtma aygıtlarında sıcaklığı ayarlamak için kullanılan termostatların çalışma ilkesi de genellikle metallerin genleşme farklılıklarına dayanır. Termostatta biri az öbürü çok genleşen iki ayrı metalin yan yana kaynaklanmasıyla yapılmış çift metalli bir çubuk vardır. Bu çubuk sıcaklık istenen dereceye geldiği anda elektrik devresini keser sıcaklık düşünce yeniden devreyi tamamlar.
Termometrelerde ve evlerdeki ısıtma düzeneklerinde de sıvıların genleşme özelliğinden yararlanılır.

Genleşme genişleme anlamından gelir. Sıcaklığı artırılan bir cismin uzunluk ya da hacminin değişmesi olayıdır.
Katıları sıvıları ya da gazları oluşturan tanecikler ortalama konumları çevresinde sürekli çalkalanma halindedirler. Bu cisimlerden birine ısı biçiminde enerji verilirse bu enerji kinetik enerji ye dönüşür; dolayısıyla kinetik enerjisi artan tanecikler daha şiddetle çalkalanır ve daha geniş alana yayılmaya çalışırlar; yani sıcaklığı yükselen cisim (katı sıvı gaz) aynı zamanda genleşir. Sıcak bir cisim ışınını başka bir maddeye gönderirse o maddenin kapladığı alan (hacmi) genişler ve yayılır.
Dışarıdan ısı alan maddenin taneciklerinin kinetik enerjisi dolayısıyla taneciklerin titreşim hızı artar. Tanecikler birbirinden uzaklaşmaya başlar. Bu olaya genleşme adı verilir. Tersine olarak madde dışarıya ısı verdiğinde (madde soğutulduğunda) maddenin taneciklerinin kinetik enerjilerinin azalmasına neden olur. Buna da büzülme denir.
Maddelerin genleşmesi ya da tersine büzülmesi sırasında büyük kuvvetlerin ortaya çıkması tren raylarında köprü gibi yapılarda hasarlara neden olmaktadır. Bu yüzden tren raylarının eklenti yerlerinde boşluklar bırakılır köprüler demir makaralar üzerine oturtulur. Çevremizdeki bu tür yapıları gözlemleyerek genleşme ile ilgili bir çok örnekler bulabiliriz. En çok genleşen madde ise metaldir.

1. Metallerde Genleşme

1.1. Boyca genleşme
Bir metal çubuğun önceki ilk boyu olsun. Bu metal boyu uzayarak son boyu l0 olur.
Boyca uzama miktarı (Δl);

ΔL =l-l0 = l0.λ.Δt

bağıntısıyla bulunur. Burada

l0: Metalin ilk boyu 900000 cm'dir.
Bu;

Δt = tson-tilk

Metalin ısıtılmadan önceki sıcaklığı ile ısıtıldıktan sonraki sıcaklığının farkıdır.

1.2. Yüzeyce genişleme
Bir metal levhanın ısıtılmadan önceki ilk yüzeyi S0 olsun. Bu metal levhayı ısıttığımızda yüzey artarak son yüzeyi

ΔS = S-S0=S0.2 λ.Δt

bağıntısıyla hesap edilir. Burada;


S0: Metalin ilk yüzü.
2λ: Yüzeyce genleşme katsayısı (Boyca genleşmenin iki katıdır.)

Sıcaklık farkı;
Δt = tson-tilk

1.3. Hacimce genişleme
Metal bir kürenin ısıtılmadan önceki ilk hacmi V1 olsun. Bu metal küreyi ısıttığımızda son hacmi V olur. Hacimce genleşme miktarı ΔV bağıntısıyla hesap edilir.
Formül:
ΔV=V1.3λ.Δt
Burada;

V0: Metal kürenin ilk hacmi.
3λ: Hacimce genleşme katsayısı (Dikkat edilirse boyca genleşme katsayısının üç katıdır.)
Sıcaklık farkı;
Δt = tson-tilk

2. Sıvılarda genleşme
Sıvıların ısıtılmadaki davranışlarını katılarda olduğu gibi inceleyemeyiz. Çünkü sıvıları katılar gibi şekillendirmek örneğin boru haline getirmek imkânsızdır. Bu yüzden sıvıların bir kap içinde incelenmeleri gerekir. Ayırt edici bir özelliktir.
Sıvıların genleşmesinden sıvılı termometrelerde sıcak su kazanlarında termosifonlarda ve kalorifer sistemlerinde yararlanılır. Sıvıların genleşme miktarı aşağıdaki bağıntı ile hesaplanır.
Bağıntıda ΔV sıvının hacimce genleşme miktarı V sıvının ilk hacmi a sıvının hacimce genleşme katsayısıdır.

3. Gazlarda genleşme
Gazlarda genleşme her gazda aynıdır. Gazlar en çok genleşen maddelerdir.

ebush isimli Üye şimdilik offline konumundadır  

Alt 07-01-2014, 08:58   #2 (permalink)
Misafir
Avatar Yok
 
Standart

teşekkürler genleşme ve büzülmeyi buradan öğrendim
:))

 




Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Genleşme ve büzülme konu anlatımı

Genleşme ve büzülme konu anlatımı konusu, Eğitim ve Öğretim / Fizik forumunda tartışılıyor.



Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevaplar Son Mesaj
Genleşme ve Büzülme Olaylarına Örneklerle Anlatım elif Eğitim ve Öğretim 4 04-02-2014 08:07
Genleşme ve Büzülme Olayları Nelerdir elif Soru Cevap 1 13-01-2014 09:57
İvme konu anlatımı-Hız değişimi konu anlatımı ebush Eğitim ve Öğretim 0 17-05-2013 09:34
Büzülme Nedir - Büzülmeye Örnekler - Genleşme ve Büzülme Örnekleri elif Soru Cevap 1 11-02-2013 05:24
Büzülmeye Örnekler - Büzülme ve Genleşme Hakkında Bilgiler elif Soru Cevap 0 07-02-2013 05:13

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +2 olarak düzenlenmiştir. Şu Anki Saat: 11:57 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2014, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats