bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Genel Kültür Paylaşımlarınız

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 22-11-2008, 01:15   #1 (permalink)
 
nimlahza - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Evliya Çelebi Kimdir?

Asıl adı Derviş Mehmed Zillî olan Evliya Çelebi'dir 1611 yılında İstanbul Unkapanı'nda doğdu. Babası Derviş Mehmed Zillî sarayda kuyumcubaşıydı. Evliya Çelebi'nin ailesi Kütahya'dan gelip İstanbul'un Unkapanı yöresine yerleşmişti. İlköğrenimini özel olarak gördükten sonra bir süre medresede okudu babasından tezhip hat ve nakış öğrendi. Musiki ile ilgilendi. Kuran'ı ezberleyerek "hafız" oldu. Enderuna alındı dayısı Melek Ahmed Paşa'nın aracılığıyla Sultan IV. Murad'ın hizmetine girdi. Evliya Çelebi Seyahatname’nin girişinde seyahate duyduğu ilgiyi anlatırken bir gece rüyasında Sevgili Peygamberimiz Hazreti Muhammed'i gördüğünü ondan "şefaat ya Resulallah" diyerek şefaat isteyecek yerde şaşırıp "seyahat ya Resulallah" dediğini bunun üzerine Sevgili Peygamberimiz'in ona gönlünün uyarınca gezme uzak ülkeleri görme imkanı verdiğini yazar. Evliya Çelebi bu rüya üzerine 1635'te önce İstanbul'u dolaşmaya gördüklerini duyduklarını yazmaya başladı. 1640’larda Bursa İzmit ve Trabzon’u gezdi 1645'te Kırım'a Bahadır Giray'ın yanına gitti. Yakınlık kurduğu kimi devlet büyükleriyle uzak yolculuklara çıktı savaşlara mektup götürüp getirme göreviyle ulak olarak katıldı. 1645'te Yanya'nın alınmasıyla sonuçlanan savaşta Yusuf Paşa'nın yanında görevli bulundu.1646'da Erzurum Beylerbeyi Defterdarzade Mehmed Paşa'nın muhasibi oldu. Doğu illerini Azerbaycan'ın Gürcistan'ın kimi bölgelerini gezdi. Bir ara Revan Hanı'na mektup götürüp getirmekle görevlendirildi bu sebeple Gümüşhane Tortum yörelerini dolaştı. 1648'te İstanbul'a dönerek Mustafa Paşa ile Şam'a gitti üç yıl bölgeyi gezdi. 1651'den sonra Rumeli'yi dolaşmaya başladı bir süre Sofya'da bulundu. 1667-1670 arasında Avusturya Arnavutluk Teselya Kandiye Gümülcine Selanik yörelerini gezdi. Seyahatname Evliya Çelebi 50 yılı kapsayan bir zaman dilimi içinde gezdiği yerlerde toplumların yaşama düzenini ve özelliklerini yansıtan gözlemler yapmıştır. Bu geziler yalnız gözlemlere dayalı aktarmaları anlatıları içermez araştırıcılar için önemli inceleme ve yorumlara da olanak sağlar. Seyahatname'nin içerdiği konular belli bir çalışma alanını değil insanla ilgili olan her şeyi kapsar. Üslup bakımından ele alındığında Evliya Çelebi'nin o dönemdeki Osmanlı toplumunda özellikle divan edebiyatında yaygın olan düzyazıya bağlı kalmadığı görülür. Divan edebiyatında düzyazı ayrı bir marifet ürünü sayılır ağdalı bir biçimle ortaya konurdu. Evliya Çelebi bir yazar olarak bu geleneğe uymadı daha çok günlük konuşma diline yakın kolay söylenip yazılan bir dil benimsedi. Bu dil akıcıdır sürükleyicidir yer yer eğlenceli ve alaycıdır. Evliya Çelebi gezdiği yerlerde gördüklerini duyduklarını yalnız aktarmakla kalmamış onlara kendi yorumlarını düşüncelerini de katarak gezi yazısına yeni bir içerik kazandırmıştır. Burada yazarın anlatım bakımından gösterdiği başarı uyguladığı yazma yönteminden kaynaklanır. Anlatım belli bir zaman süresiyle sınırlanmaz geçmişle gelecek şimdiki zamanla geçmiş iç içedir. Bu özellik anlatılan hikayelerden söylencelerden dolayı yazarın zamanla istediği gibi oynaması sonucudur. Evliya Çelebi belli bir süre içinde özdeş zamanda geçen iki olayı yerinde görmüş gibi anlatır böylece zaman kavramını ortadan kaldırır. Seyahatname'de yazarın gezdiği gördüğü yerlerle ilgili izlenimler sergilenirken başlı başına birer araştırma konusu olabilecek bilgiler belgeler ortaya konur. Bunlar arasında öyküler türküler halk şiirleri söylenceler masal mani ağız ayrılıkları halk oyunları giyim-kuşam düğün eğlence inançlar komşuluk bağlantıları toplumsal davranışlar sanat ve zanaat varlıkları önemli bir yer tutar. Evliya Çelebi insanlara ilgili bilgiler yanında yörenin evlerinden cami mescid çeşme han saray konak hamam kilise manastır kule kale sur yol havra gibi değişik yapılarından da söz eder. Bunların yapılış yıllarını onarımlarını yapanı yaptıranı onaranı anlatır. Yapının çevresinden çevrenin havasından suyundan sözeder. Böylece konuya bir canlılık getirerek çevreyle bütünlük kazandırır. Seyahatname'nin bir özelliği de değişik yöre insanlarının yaşama biçimlerine davranışlarına tarımla ilgili çalışmalarından süs takılarına çalgılarına dek ayrıntılarıyla geniş yer vermesidir. Eserin bazı bölümlerinde gezilen bölgenin yönetiminden eski ailelerinden ileri gelen kişilerinden şairlerinden oyuncularından çeşitli kademelerdeki görevlilerinden ayrıntılı biçimde söz edilir. Evliya Çelebi'nin eseri dil bakımından da önemlidir. Yazar gezdiği yerlerde geçen olayları onlarla ilgili gözlemlerini aktarırken orada kullanılan kelimelerden de örnekler verir. Bu örnekler dil araştırmalarında kelimelerin kullanım ve yayılma alanını belirleme bakımından yararlı olmuştur. Evliya Çelebi'nin Seyahatname'si çok ün kazanmasına rağmen ilmi bakımdan geniş bir inceleme ve çalışma konusu yapılmamıştır.1682'de Mısır'dan dönerken yolda ya da İstanbul'da öldüğü sanılmaktadır.


nimlahza isimli Üye şimdilik offline konumundadır  





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Evliya Çelebi Kimdir?

Evliya Çelebi Kimdir? konusu, GENEL KÜLTÜR / Genel Kültür Paylaşımlarınız forumunda tartışılıyor.



Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Asaf Halet Çelebi Biyografi-Asaf Halet Çelebi Kimdir? elif Türkiye'den Biyografiler 0 01-07-2008 12:08
Korkud Çelebi Biyografi-Korkud Çelebi Kimdir? elif Türkiye'den Biyografiler 0 30-06-2008 11:37
Musa Çelebi Biyografi-Musa Çelebi Kimdir? elif Türkiye'den Biyografiler 0 30-06-2008 11:15
Kınalızâde Ali Çelebi Biyografi-Kınalızâde Ali Çelebi Kimdir? elif Türkiye'den Biyografiler 0 30-06-2008 04:46
Evliya Çelebi Biyografi-Evliya Çelebi Kimdir? elif Türkiye'den Biyografiler 0 29-06-2008 10:46

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 11:37 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats