bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Kültürel ve Sanatsal Etkinlikler

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 21-03-2009, 07:02   #1 (permalink)
 
ada44 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Sanat ve Damgalar Neyi Anlatır?

Sanat insanın zihniyet dünyasının yansımasıdır. Yani sanat bir zihniyetin bir duygunun sosyo-kültürel yaşantının çeşitli sembollerle yansıtılmasıdır. Bu nedenle sanat eserleri sosyo-kültürel tarihin anlaşılmasında birer belge olarak değerlendirilmelidirler. Diğer yandan Gadamer’e göre de sanat eserlerini tarih bilincinin bütünlüğü içinde “anlamak” kavramı çerçevesinde kavrayabiliriz 1 . Dolayısıyla sanat eserlerini tarih çerçevesinde ele almadığımız takdirde onları ve üzerlerindeki damgaların neler ifade ettiklerini anlayamayız.


Sanat ve Damgalar Neyi Anlatır?


Sanat eserleri bir sosyo-kültürel ortamda meydana geldiğine göre o sanat eserinin onu yapanın zihniyet dünyasını yansımaması mümkün değildir. Özellikle geleneksel halı-kilim ve mezar taşlarını incelerken sosyo-kültürel tarihi yapıyı göz önüne almadan değerlendiren her görüş eksik olmağa mahkumdur. Çünkü o eserlerdeki her damga ölen insanın veya halı-kilim dokuyanın inancını dini düşüncesini sosyal grubunun zihniyet dünyasını sosyal yapı içindeki statü ve roller gibi birtakım sosyal değerleri ifade eden etnografik malzemelerdirler. Bu nedenle bazı mezar taşlarındaki damgalar birer soyut dil olarak mezar sahibinin yaşını kahramanlıklarını bağlı olduğu boyu ve dini inancını sahip olduğu eğitim-öğretim ve benzeri gibi değerleri dile getiren kitapçıklar gibidirler. Ayrıca sanat eserlerindeki motifler "biçim yapısındaki çağrışımlarla kendi semboliğini üstünde yer aldığı nesneye eklemek ona manevî derinlik vermek ve öz kazandırmak bir başka deyimle o eşyayı kimlikli kılmaktadır"
2
. Mesela Kazakistan’daki koç başları cesur yiğit batır olmayan birinin mezarı üzerine konmamaktadır. Halı-kilim damgaları da öyledir. Sözgelişi Kazakistan ve Kırgızistan’da çekilen halı-kilim fotoğraflarına bakarsanız onların hangilerinin evlenecek kızlar tarafından yapıldığı ya da çeyiz için yapıldıklarını rahatlıkla anlamak mümkündür. Özellikle canlı renkler okuyuculara önemli ip uçları vermektedir. Ayrıca kullanılan renkler onu dokuyanın dul ya da yaşlı kadın olduğu hakkında da bilgi verir.

Sanat eserlerindeki damgalar bir sosyal grubun yazılı ve sesli olmayan dilidir denilse abartılmış olmaz. Başka deyişle maddi kültürde sembolleşen gelenek bir zihniyetin yazılı olmayan soyut ifadesidir. Öbür yandan sembollerle ifade edilen gelenek bugün ile dün arasında tarihi ilişkiler kuran belgelerdir. Aslında sosyo-kültürel yapı insanların tekrarladıkları geleneklerin bir sonucudur. Gelenek ise tarihin eski sayfalarının yeni yorumlarla hali hazırda okunması veya tekrar tekrar dile getirilmesidir. Ancak bu tekrarlar her zaman olduğu gibi değil; bazen sosyo-kültürel değişmenin gereği olarak farklı ve/veya nüanslı biçimlerde de olabilir.


İnsanlar birbirleriyle aslında pek farkında olmadıkları semboller vasıtasıyla ilişki kurarlar. Semboller ise insanların birbirleriyle yıllarca süren sosyo-kültürel etkileşimleri sonucu oluşur. Bu nedenle semboller bir sosyal grubun hafızasıdır. Sosyolojideki sembolik etkileşimci ekole göre de “etkileşim başka insanların etkilerine karşılık olarak verilen tepkilerden oluşan etkinliklerden oluşur”
3 . Toplum ise “…kişiler arası etkileşimin bir sonucudur…” 4 . Ayrıca etkileşimci ekole göre nesneler kendiliklerinden değil sembolik etkileşimin sonucu olarak bir anlam taşırlar. Bundan ötürü nesneler aynı olsa da taşıdıkları anlamlar farklı farklı olabilir. Mesela nesne olarak sığır Hindistan’da kutsal olarak algılanırken başka bir yerde ise et olarak algılanır. Öbür yandan domuz da Hint-Avrupa halkları tarafından et olarak algılanırken Türkler arasında yasaklı olarak algılanır. Ok kavramı da başka sosyal gruplar tarafından öldürücü bir silah olarak algılanırken Türkler’de bu kavram silah olmanın yanında 'çağrı varlık hürriyet' anlamlarını da taşımaktadır. Mesela hâlâ Anadolu’da kullanılan ve kökü “ok” olan okuntu sözü sembolik anlamda binlerce yıllık Türk tarihinin sayfaları arasından gelmekte olup bir yere davet edilmek-etmek anlamına gelir. Koç kavramı da koyun cinsinden olan hayvanların erkeğine verilen sıfat olmasının yanında Türk tarihinde yiğit cesur bu özelliğinden dolayı da bağımsız anlamlarını da ifade etmektedir. Mesela Anadolu’da analar babalar ya da yaşça büyük olanlar çocukları delikanlıları “koçum” “koç gibi delikanlı” ve benzeri ödünçlemelerle anarlar. Ayrıca halk edebiyatında yiğitlikten söz eden veya yiğitleri öven aşıklık geleneğine de “koçaklama” denir.

Dolayısıyla semboller yalnızca bir nesneyi ifade etmenin ötesinde Cassirer’inde belirttiği gibi “sembolik formlar bir tür dinsel anlatım formları olup salt dil formundan mistik ve dinsel düşüncenin fenomonolojisine kadar yükselirler”
5 . Öbür yandan insanlar yalnız fiziki evrende değil bir de sembolik evrende yaşarlar. “Dil mitos sanat ve din ise bu evrenin parçalarıdır” 6 . Hegel’e göre de “sembol Doğu uluslarının kendisiyle fikirlerini dile getirmeye çalıştıkları bir anıtlar ve amblemler düzenini belirler… Tüm mitoloji semboliktir. İnsan tininin yaratıları olarak mitoslar tanrısal doğa üzerine genel düşüncelerdir. Bu görüş açısından mitos ve geleneklerin kaynağı insan tinindedir” 7
.

Sonuç olarak sembol kullanan bir varlık olan insanın veya insanların yaptıkları eylemlerin ne anlama geldiklerini -her işten önce kullandıkları sembollerin anlamlarını- bilmek için o sembollerin ortaya çıktığı sosyo-kültürel yapıyı tanımak ve anlamak gerekir. Aksi takdirde sembollerin ifade ettiği zihniyet dünyasını anlamış olamayız. Bu nedenle buradaki damgaların bir zihniyet dünyasının ürünleri olarak algılanıp yorumlanması gerekir. Çünkü yapılan araştırmalar insanların tesadüfen ortak semboller kullandıkları hakkında çok az bilgiler vermektedir. Ayrıca insanlar ortak semboller kullansa da onlara verdikleri anlamlar farklı olmaktadır.

1 - POLAMA M. M. Çağdaş Sosyoloji Kurumları (çev. H. Erbaş) Ankara 1993 s. 229.2 - MÜLAYİM S. "Tanımsız Figürlerin ikonografisi" Türk Soylu Halkların Halı Kilim ve Cicim Sanatı (Uluslararası Bilgi Şöleni Bildirileri 27-31 Mayıs Kayseri) Ankara 1998 s 219.3 - POLAMA M. M. a.g.e. s. 228.4 - ARAT N. Ernst Cassirer ve S. K. Langer’de Sembolik Form Olarak Sanat İstanbul 1977 s. 35.5 - ARAT N. a.g.e. s. 35.6 - ARAT N. a.g.e. s. 42. 7 - ARAT N. a.g.e. s. 43.


ada44 isimli Üye şimdilik offline konumundadır  
Teşekkür Edenler:
CooLKadin (21-03-2009)

Alt 21-03-2009, 07:13   #2 (permalink)
 
CooLKadin - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart

teşekkürler canım emeğine sağlık


CooLKadin isimli Üye şimdilik offline konumundadır  





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Sanat ve Damgalar Neyi Anlatır?

Sanat ve Damgalar Neyi Anlatır? konusu, GENEL KÜLTÜR / Kültürel ve Sanatsal Etkinlikler forumunda tartışılıyor.


Konu etiketleri: tarihi sanat eserleri bize neler söylüyor, sanat eserleri bize neler anlatıyor, tarihi sanat eserleri bize ne anlatıyor, tarihi eserler bize ne anlatır, sanat eserimiz bize ne anlatıyor, sanat eseri bize ne anlatıyor, sanat eserleri bize ne anlatıyor, tarihi eserler bize neyi anlatıyor, tarihi sanat eserleri bize neler anlatıyor, tarihi eserler bize neler anlatıyor, sanat eseri bize neler anlatıyor, tarihi sanat eseri bize neler söylüyor, tarihi sanat eserleri bize neler söylüyor tanımı, tarihi eserler bize neler söylüyor, kadinlarin bilegi neyi anlatir,

Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Bir Erkek Neyi Bekler? nimlahza Karikatürler 9 04-08-2009 04:20
Erkerler neyi bekler? nimlahza Erkekler 0 19-10-2008 12:55
bu kapı neyi simgeliyor zehra35 İlişkiler, Duygular ve Hayatın İçinden 0 13-09-2008 09:50
Eller Ve Parmaklar Ne Anlatır? gizem Psikoloji 0 28-06-2008 02:08
Bakışlar Neler Anlatır? gizem Psikoloji 0 27-06-2008 04:46

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 07:42 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats