bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > Bakimliyiz.com Özel > LakLak Bölümü > Soru Cevap

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 06-05-2013, 06:10   #1 (permalink)
 
elif - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Ayrı ve Bitişik Yazılan Kelimeler Nelerdir

Ayrı ve Bitişik Yazılan Kelimeler Nelerdir


1. Etmek edilmek eylemek olmak olunmak yar*dımcı fiilleriyle kurulan birleşik fiiller ilk kelimesinde herhangi bir ses düşmesi veya türemesine uğramazsa ayrı yazılır: alt etmek arz etmek azat etmek dans etmek el etmek göç etmek ilan etmek kabul etmek kul etmek kul olmak not etmek oyun etmek söz etmek terk etmek var ol*mak yok etmek yok olmak vb.
2. Birleşme sırasında kelimelerinden hiçbiri veya ikinci kelimesi anlam değişikliğine uğ*ramayan birleşik kelimeler ayrı yazılır.
a. Hayvan türlerinden birinin adıyla kurulanlar:
ada balığı ateş balığı dil balığı fulya balığı kedi balığı kılıç balığı köpek balığı ton balığı yılan balığı; acı balık bıyıklı balık dikenli balık vb.
ardıç kuşu arı kuşu çalı kuşu deve kuşu muhabbet kuşu saka kuşu tarla kuşu yağmur kuşu; alıcı kuş boğmaklı kuş makaralı kuş vb.
ağustos böceği ateş böceği cırcır böceği hamam böceği ipek böceği uçuç böceği uğur böceği; ağılı bö*cek çalgıcı böcek sümüklü böcek vb.
at sineği et sineği meyve sineği sığır sineği su sineği uyuz sineği vb.
deniz yılanı ok yılanı su yılanı; Ankara keçisi dağ keçisi yaban keçisi; fındık faresi tarla faresi; dağ sıçanı tarla sıçanı; Beç tavuğu dağ tavuğu; ada tavşanı yaban tav*şanı; kaya örümceği şeytan örümceği; bal arısı yaprak arısı; Pekin ördeği deniz ördeği; Ankara kedisi bozkır kedisi; Afrika domuzu yer domuzu vb.
b. Bitki türlerinden birinin adıyla kurulanlar:
ayrık otu beşparmak otu çörek otu eğrelti otu güzelavrat otu kelebek otu ökse otu pisipisi otu taşkıran otu yüksük otu; acı ot sütlü ot vb.
ateş çiçeği çuha çiçeği güzelhatun çiçeği ipek çiçeği küpe çiçeği lavanta çiçeği mum çiçeği yayla çiçeği yıldız çiçeği; ölmez çiçek vb.
avize ağacı ban ağacı dantel ağacı kâğıt ağacı mantar ağacı öd ağacı pelesenk ağacı tespih ağacı vb.
altın kökü eğir kökü helvacı kökü meyan kökü; ek kök saçak kök yumru kök vb.
dağ elması yer elması; çalı dikeni deve dikeni; köpek üzümü kuş üzümü; çakal armudu dağ armudu; at kestanesi kuzu kestanesi; can eriği gövem eriği; kuzu mantarı yer mantarı; su ka*mışı şeker kamışı; dağ nanesi taş nanesi; ayı gülü Japon gülü; Antep fıstığı çam fıstığı; sırık fasulyesi soya fasulyesi; Amerikan bademi taş bademi; Afrika menek*şesi deniz menekşesi; Japon sarma*şığı kuzu sarmaşığı; Hint inciri kavak inciri; armut kurusu kayısı ku*rusu; kaya sarımsağı köpek sarımsağı; şeker pancarı yaban pancarı vb.
kuru fasulye kuru incir kuru soğan kuru üzüm vb.
UYARI: Çiçek dışında anlamlar taşıyan baklaçiçeği (renk) narçi*çeği (renk) suçiçeği (hastalık); ot dışında anlamlar taşıyan ağızotu (barut) sıçanotu (arsenik); ses düşmesine uğramış olan çöreotu ve yazımı gelenekleşmiş olan semizotu dereotu bitişik yazılır.
c. Nesne eşya ve alet adlarından biriyle kurulan birleşik kelimeler:
alçı taşı bileği taşı çakmak taşı Hacıbektaş taşı ki*reç taşı lüle taşı Oltu taşı sünger taşı yılan taşı; buzul taş damla taş dikili taş kayağan taş yaprak taş vb.
arap sabunu el sabunu; kahve değirmeni yel değirmeni; kahve dolabı su dolabı; müzik odası oturma odası; duvar saati kol saati; duvar takvimi masa takvimi; kriz masası yemek masası; itfaiye aracı kurtarma aracı; masa ör*tüsü yatak örtüsü; el kitabı okuma kitabı; Frenk gömleği İngiliz anahtarı İngiliz si*cimi; alt geçit tüp geçit üst geçit; çekme demir çekme kat dolma kalem dönme dolap kesme kaya toplu iğne vurmalı çalgılar vurmalı sazlar yapma çiçek vb.
afyon ruhu katran ruhu lokman ruhu nane ruhu tuz ruhu vb.
ç. Yol ve ulaşımla ilgili birleşik kelimeler: Arnavut kaldırımı; çevre yolu deniz yolu hava yolu kara yolu keçi yolu; köprü yol vb.
d. Durum olgu ve olay bildiren sözlerden biriyle kurulan birleşik ke*limeler: açık oturum açık öğretim ana dili Ay tutulması baş ağrısı (hastalık) baş belası baş dönmesi çıkış yolu çözüm yolu dil birliği din birliği güç birliği iş birliği iş bölümü madde başı ses uyumu yer çekimi vb.
e. Bilim ve bilgi sözleriyle kurulan birleşik kelimeler: anlam bilimi dil bilimi edebiyat bilimi gök bilimi halk bilimi ruh bilimi toplum bilimi toprak bilimi yer bilimi; dil bilgisi halk bilgisi ses bil*gisi şekil bilgisi vb.
f. Yuvar ve küre sözleriyle kurulan birleşik kelimeler: göz yuvarı hava yuvarı ısı yuvarı ışık yuvarı renk yuvarı yer yuvarı; hava küre ışık küre su küre taş küre yarı küre yarım küre vb.
g. Yiyecek içecek adlarından biriyle kurulan birleşik kelimeler: bohça böreği talaş böreği; ba*dem yağı kuyruk yağı; arpa suyu maden suyu; tulum peyniri beyaz peynir; Adana kebabı tas kebabı; İnegöl köftesi İzmir köftesi; ezogelin çorbası yoğurt çorbası; irmik helvası koz helva; acı badem kurabiyesi; Kemalpaşa tatlısı yoğurt tatlısı; ba*dem şekeri kestane şekeri; balık yumurtası lop yumurta vb.
burgu makarna yüksük makarna; kakaolu kek üzümlü kek; çiğ köfte içli köfte; dolma biber sivri biber; esmer şeker kesme şeker; süzme yoğurt; yarma şeftali; kuru yemiş vb.
ğ. Gök cisimleri: Çoban Yıldızı Kervan Yıldızı Kutup Yıldızı kuy*ruklu yıldız; gök taşı hava taşı meteor taşı vb.
h. Organ veya organ yerine geçen sözlerden biriyle kurulan birleşik kelimeler: patlak göz süzgün göz; aşık kemiği elmacık kemiği; serçe parmak şehadet par*mağı yüzük parmağı; azı dişi köpek dişi süt dişi; kuyruk sokumu safra kesesi; çatma kaş takma diş takma kirpik takma kol; ekşi surat kepçe surat; gaga burun (kimse) karga burun kepçe kulak vb.
ı. Benzetme yoluyla insanın bir niteliğini anlatmak üzere bitki hay*van ve nesne adlarıyla kurulan birleşik kelimeler: çetin ceviz çöpsüz üzüm; eski kurt sarı çıyan sağmal inek; eski toprak eski tüfek kara maşa sapsız balta ça*kır pençe demir yumruk kuru kemik vb.
i. Zamanla ilgili birleşik kelimeler: bağ bozumu gece yarısı gün or*tası hafta başı hafta sonu vb.
3. -r / -ar / -er -maz / -mez ve -an / -en sıfat-fiil ekleriyle kurulan sıfat tam*laması yapısındaki birleşik kelimeler ayrı yazılır: bakar kör çalar saat çıkar yol döner sermaye güler yüz koşar adım yazar kasa yeter sayı; çıkmaz sokak geçmez akçe görünmez kaza ölmez çiçek tükenmez kalem; akan yıldız doyuran buhar uçan daire vb.
4. Renk sözü veya renklerden birinin adıyla kurulmuş isim tamla*ması yapısındaki renk adları ayrı yazılır: bal rengi duman rengi gümüş rengi portakal rengi saman rengi; ateş kırmızısı boncuk mavisi çivit mavisi gece mavisi limon sa*rısı safra yeşili süt kırı vb.
5. Rengin tonunu belirtmek üzere renkten önce kullanılan sıfatlar ayrı yazılır: açık mavi açık yeşil kara sarı kirli sarı koyu mavi koyu yeşil vb.
6. Yer adlarında kullanılan batı doğu güney kuzey güneybatı güneydoğu kuzeybatı kuzeydoğu aşağı yukarı orta yakın uzak kelimeleri ayrı yazılır: Batı Trakya Doğu Anadolu Güney Kutbu Kuzey Amerika Güneydoğu Anadolu Aşağı Ayrancı Yukarı Ayrancı Orta Anadolu Orta Asya Orta Doğu İç Asya İç Anadolu Yakın Doğu Uzak Doğu vb.
7. Kişi adlarından oluşmuş mahalle bulvar cadde sokak ilçe köy vb. yer ve kuruluş adlarında sondaki unvanlar hariç şahıs adları ayrı yazılır: Yunus Emre Mahallesi; Gazi Mustafa Kemal Bulvarı Ziya Gökalp Bulvarı; Nene Hatun Caddesi; Fevzi Çakmak Sokağı Cemal Nadir Sokağı; Koca Mustafapaşa; Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi Sütçü İmam Üniversitesi vb.
8. Dış sıra sözleriyle oluşturulan bir*leşik kelime ve terimler ayrı yazılır: ahlak dışı çağ dışı din dışı kanun dışı olağan dışı yasa dışı; ceviz içi hafta içi yurt içi; aklı sıra ardı sıra peşi sıra yanı sıra vb.
9. Somut olarak yer belirten alt ve üst sözleriyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılır: deri altı su altı toprak altı yer altı (yüzey); böbrek üstü bezi tepe üstü (en yüksek nokta) vb.
10. Alt üst ana ön art arka yan karşı dış orta büyük küçük sağ sol peşin bir iki tek çok çift sözlerinin başa getirilmesiyle oluştu*rulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılır: alt kurul alt yazı; üst kat üst küme; ana bilim dalı ana dili; ön söz ön yargı; art damak art niyet; arka plan arka teker; yan cümle yan etki; karşı görüş karşı oy; iç sa*vaş iç tüzük; dış borç dış hat; orta kulak orta oyunu; büyük dalga büyük defter; küçük harf küçük parmak; sağ açık sağ bek; sol açık sol bek; peşin fikir peşin hüküm; bir gözeli bir hücreli; iki anlamlı iki eşeyli; tek eşli tek hücreli; çok düzlemli çok hücreli; çift ayaklılar çift kanatlılar vb.


elif isimli Üye şimdilik offline konumundadır  





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Ayrı ve Bitişik Yazılan Kelimeler Nelerdir

Ayrı ve Bitişik Yazılan Kelimeler Nelerdir konusu, LakLak Bölümü / Soru Cevap forumunda tartışılıyor.


Konu etiketleri: bitişik ve ayrı yazılan kelimeler nelerdir, yeşil biber ayrı mı yazılır, bitisik ve ayri yazilan kelimeler, uğur böceği ayrı mı yazılır, ayrı yazılan kelimeler, wwww bakimliyizcom ayri ve birlesik kelimeler, www bakimliyizcom bitisik yazilan birlesik kelimeler, yeşil biber nasıl yazılır, ayrı yazılan kelimeler nelerdir, ayri yazilan kelimeler, dolma biberi ayri mi yazılır, ayrı yazılan de bakimliyiz, süt dişi birleşik mi yazılır, bitisik ve ayri yazilan kelimeler neler, yeşil biber bitişik mi yazılır,

Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Arkadaşa Yazılan Mektup Örnekleri-Arkadaşa Yazılan Mektup Örnekleri Nelerdir elif Soru Cevap 21 17-02-2016 09:30
Geçmişten günümüze yazı yazılan araçlar nelerdir? Я Soru Cevap 9 13-01-2014 07:14
Başka - Ayrılık Ayrı, Aşk Bitişik Yazılır - Kahraman TAZEOĞLU nimlahza Kütüphanemiz 0 15-07-2012 06:44
Bitişik yazılan birleşik kelimeler nelerdir elif İlköğretim 0 10-06-2011 05:21
Denizi Ayrı Deniz, Havası Ayrı Hava...Can YÜCEL nimlahza Resimli Şiirler 0 25-02-2010 03:43

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 05:19 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats