bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > Bakimliyiz.com Özel > LakLak Bölümü > Soru Cevap

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 01-10-2013, 09:13   #1 (permalink)
Я
 
Я - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Edebiyatın bilimlerle ilişkisi

Edebiyatın bilimlerle ilişkisi

a) Edebiyat ile Tarih Arasındaki İlişki

İç içe girmiş olan bu ilişkiyi üç yönde inceleyebiliriz:

Her edebî metnin içinde oluştuğu tarihî bir dönem vardır ve edebî metinlerin hepsinde bu tarihî dönemlerin izlerini görmek mümkündür. Edebî metinlerin temasını tarihî dönemler etkiler bu eserleri doğru yorumlayabilmek için o dönemin tarihî olaylarını iyi bilmek gerekir.

Bazı edebî metinler oluştuğu dönemin izlerini taşırken bazıları da konusunu tamamen tarihî gerçeklerden alabilir. Bu tür metinler tarihe ışık tutabilir tarih bilimine kaynaklık edebilir. Göktürk Kitabeleri'ni bu duruma örnek olarak gösterebiliriz.

Edebî eserler ve yazarları dönemleri ile birlikte inceleyen edebiyat tarihi tarih biliminin metodundan yararlanır.

b) Edebiyat ile Coğrafya Arasındaki İlişki

Her edebî metnin - özellikle olay ve durum metinlerinin - önemli unsurlarından biri de yerdir. Olaylar bir mekânda ortaya çıkar ve o mekânın izlerini taşır. Böylece coğrafya edebiyat üzerinde etkili olur.

Bazı edebî metinlerin yazılış amacı belli bir coğrafi bölgeyi tanıtmaktır. Gezi yazıları egzotik romanlar bu türden eserlerdir; bunlar her iki bilim için de önemli kaynaklardır. Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi hem edebiyat hem tarih hem de coğrafya bakımından önemli bir eserdir.

Coğrafya kitaplarında coğrafî bilgiler veren dergilerde ansiklopedilerde edebiyatın anlatım biçimlerinden biri olan "açıklayıcı betimleme" kullanılır. Bu yönüyle coğrafya bilimi edebiyattan yararlanmış olur.

c) Edebiyat ile Sosyoloji Arasındaki İlişki

Edebiyatın konusu insandır ve insan toplum içinde yaşayan bir varlıktır. Edebî metinler insanı insanın diğer insanlarla ilişkilerini işler. Sosyoloji ise toplum bilimidir. Bu yönüyle her iki bilimin konusu ortaktır.

Bazı edebî metinler sosyoloji bilimine kaynaklık edebilir çünkü edebî metinlerde insan ilişkileri açısından bol malzeme vardır. Ancak edebî metinler oluşturulurken gerçeklerin değiştirilip dönüştürüldüğü unutulmamalıdır.
Bazı edebî akımlar ve edebî dönemlerin bazı temsilcileri topluma yön vermeyi sosyal fayda sağlamayı amaçlar. Böylece edebiyat toplumu etkiler ve sosyolojinin inceleme alanına girer. Örneğin; Recaizâde Mahmut Ekrem'in "Araba Sevdası" adlı romanı Batılılaşmayı yanlış anlayan züppe tipini Halit Ziya'nın "Maî ve Siyah" adlı romanı da Servet-i Fünun sanatçılarını anlatır.

d) Edebiyat ile Psikoloji Arasındaki İlişki

Edebî metinler yazarlar tarafından oluşturulur (Anonim olanlar hariç). Bu eserler bire bir yazarların yaşantılarını duygularını yansıtmasalar da onlardan izler taşır. Yani edebî metinlerde yazarın psikolojisinden izler vardır; derinlemesine ve bilimsel yapılan bir incelemeyle eserler bizi yazarların ruh dünyasına götürebilir.

Edebî eserler insanı her yönüyle aydınlatır. İnsanın ruh dünyasına ağırlık veren psikolojik eserler (romanlar duygu ağırlıklı şiirler...) insanların ruh çözümlemelerini yapar; bu çözümlemeler çevremizdeki insanları daha iyi anlamamızda "Bin bir çeşit insanın bin bir çeşit hâli vardır." diyerek olayları durumları yorumlamamızda bize yardımcı olabilir. Mehmet Raufun "Eylül" Peyami Safa'nın "Dokuzuncu Hariciye Koğuşu" adlı romanları buna güzel birer örnektir.

Bu tür eserler psikoloji bilimi için de önemli malzemelerdir. Ancak edebî eserlerin gerçeğin değiştirilip dönüştürülmesiyle oluşturulduğu unutulmamalıdır. Bire bir gerçeği yansıtmasa da anlatılan olayların ve kişilerin benzerlerini günlük hayatımızda görmemiz mümkündür.

e) Edebiyat ile Felsefe Arasındaki İlişki

Madde ve yaşamayı çeşitli yönleriyle inceleyen bir düşünce sistemi olan felsefe zaman zaman araç olarak edebî metinleri kullanmıştır.
Bazı edebî metinlerin arka planında bazı düşünceler yatar. Toplumları etkileyen bu düşünceler felsefî metin yalınlığıyla değil değiştirilip dönüştürülerek anlatılır. Sayfalarca süren bir edebî metnin arkasında bir cümlelik bir iki kelimelik bir düşünce olabilir. Edebî metin bu yönüyle felsefî metinlerden ayrılır. Örneğin Albert Camus'nun romanlarında (Bulantı Düşüş vs.) egzistansiyalizm (varoluşçuluk) felsefesinin işlendiği görülebilir.

f) Edebiyat ile Bilim -Teknik Arasındaki İlişki

Bilim ve teknik insan hayatını etkileyen değiştiren insan hayatına yön veren yenilikleri gelişmeleri içerir. Değişen insan yaşamı değişiklikleriyle edebi eserlerde yer alır. Bir toplumun bilim-teknikteki seviyesini yazılan edebî metinlere bakarak tahmin edebiliriz.

Bilim ve teknikteki gelişmeler edebiyatın gelişmesini de etkilemiştir. Örneğin matbaanın bulunması herkesin edebî eserlere ulaşımını kolaylaştırmış gazetenin çıkarılmasına zemin hazırlamış; bu da gazete çevresinde oluşan edebî metinlerin oluşumunu sağlamıştır. 20. yüzyılda "fütürizm" (gelecekçilik) akımına mensup sanatçılar edebiyatı tamamıyla teknolojik gelişmelerin bir anlatım aracı olarak görmüşlerdir.


Я isimli Üye şimdilik offline konumundadır  





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Edebiyatın bilimlerle ilişkisi

Edebiyatın bilimlerle ilişkisi konusu, LakLak Bölümü / Soru Cevap forumunda tartışılıyor.


Konu etiketleri: anything, 9 hariciye koğuşu bilimlerle ilişkisi, mai ve siyahın yazıldığı dönemle ilişkisi, dokuzuncu hariciye koğuşu yazıldığı dönemle ilişkisi, matematigin diğer bilimlerle ilişkisi,

Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Edebiyatın İşlevi Hakkında Bilgi elif Türkçe ve Edebiyat 4 21-11-2016 11:34
Matematiğin Diğer Bilimlerle İlgisi Nedir? elif Matematik 7 13-03-2014 06:14
Edebiyatın Topluma Katkıları Nelerdir?-Edebiyatın Topluma Katkıları Hakkında elif Türkçe ve Edebiyat 1 04-01-2014 11:42
Edebiyatın diğer bilimlerle ilişkisi Я Soru Cevap 2 01-10-2013 09:10
Sosyolojinin Diğer Bilimlerle İlişkisi Nedir elif Soru Cevap 0 12-04-2013 10:05

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 10:41 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats