bakimliyiz
Sponsor Reklamlar
Geri git   Bakimliyiz.Com > GENEL KÜLTÜR > Eğitim ve Öğretim > Türkçe ve Edebiyat

Kadın Portalı Kayıt Ol İletişim Forumları Okundu Kabul Et
Alt 25-06-2009, 01:45   #1 (permalink)
 
elif - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Standart Biyografi Nedir?-Biyografi Özellikleri

Biyografi Nedir?-Biyografi Özellikleri

BİYOGRAFİ
edebiyat sanat siyaset ticaret vb. alanlarda haklı bir üne kavuşmuş tanınmış insanların hayatlarını eserlerini başarılarını okuyucuya duyurmak amacıyla yalın bir dille tarafsız bir görüşle yazılan inceleme yazılarına hayat hikâyesi (biyografi) denir.

ÖZELLİKLERİ
1-Yaşamı yazılan kişinin kendisi tarafından değil onunla ilgili araştırma yapan bilgi ve belgelere ulaşan veya onun yaşamına yakından tanıklık etmiş kişiler tarafından kaleme alınır.
2- Tarafsız ve gerçekçi olunmalıdır.
3-bilgi. Belge tanık ve kanıtlara dayandırılmalıdır.
4- Kronolojik sıra izlenebilir.
5- Kişiyi tüm yönleriyle tanıtır. Kişinin önemi değeri benzerlerinden farkı belirlenmelidir.
6- Öznel bir tutum izlenmemeli kişinin yaşamı aşırı yerme ve övmelerden uzak tutulmalıdır
7- Açık sade bir dil kullanılır.
8-divan edebiyatında şairleri anlatan bu eserlere "Tezkire" denirdi.
9-Türün ünlüleri; Mithat Cemal Kuntay Şevket Süreyya Aydemir.

*Ünlü bir kişinin hayat hikâyesini yazacak kimse geniş bir araştırma yapar. Şayet kişi sağ ise ona hayatıyla çalışmalarıyla eserleriyle ilgili sorular sorar ve aldığı cevapları not eder (veya kaydeder.); bunlardan yazısında yararlanır. Kişi hayatta değilse onun hayatını (varsa belgeleriyle birlikte) etraflıca araştırır. Nasıl ünlü olduğunu nasıl başarılı olduğunu; (varsa) eserlerini dikkatlice inceler. Bütün bu veriler ışığında kronolojik olarak veya kendine özgü bir üslûpla hayat hikâyesini yazar.

*Çoğu zaman bunlarda sanatçı kendisiyle beraber aile büyüklerinden çevreden aile içi durumlardan da söz eder.

Ünlü kişilerin hayatlarını konu alan bunları roman tarzında işleyen edebî yazıLara biyografik roman denir.

Bir kişinin hayatını ayrıntılı olarak veren kişisel biyografi kitapları olduğu gibi birden çok kişinin hayat hikâyelerini bir araya getiren genel biyografi eserleri de vardır. Örneğin antolojilerde ansiklopedilerde yıllıklarda birden çok kişinin biyografileri çok kısa olarak ana hatlarıyla verilir. Bu eserlerde ya da yazarın kitabının arka kapağında veya iç sayfasında yer alan biyografiler genellikle kısadır. Ayrıntıları atılmış daha çok doğum ölüm tarihleri doğum yerleri bitirdikleri okullar çalıştıkları işler yazdıkları eserler ve önemli başarıları anılmakla yetinilir. Her döneme her mesleğe ve her millete ait kişilerin biyografilerini veren eserlere evrensel biyografi bir millete ait kişilerin biyografilerini verenlere ulusal biyografi bir bölgeye mensup kişilerin biyografilerinin toplandığı eserlere bölgesel biyografi belli bir mesleğe mensup kişilerin yer aldığı eserlere meslekî biyografi belli bir dönemde yaşayanların hayat hikâyelerinin verildiği eserlere de dönem biyografisi denir. Dönem biyografisine çağdaş insanların yer aldığı Who's Who? (Kim Kimdir?) adlı eseri gösterebiliriz.


Biyografiler yazım tekniğine göre de farklılıklar arz etmektedir. Bunları kısaca şöyle sınıflandırabiliriz:

a. Bilimsel biyografi: Biyografik bilgileri kronolojik bir sıra içerisinde alt başlıklar halinde onun dönemi içindeki konumunu getirdiği yenilikleri gösterdiği başarıları eserlerini eserlerinin değişik özelliklerini eleştirel bir tutumla belgelere araştırma ve incelemelere dayalı olarak veren çalışmalara bilimsel biyografi ya da biyografik monografi denir. Bu tür eserlerde kişinin doğumu yetişmesi öğrenimi çalışma hayatı türlerine göre eserleri eserlerinin önemi şekil ve muhteva özellikleri başarıları ödülleri ve başka özellikleri bölümler halinde verilir. Bilimsel biyografi türüne şu örnekler verilebilir: Mehmet Kaplan Tevfik Fikret Devir-Şahsiyet-Eser (1971); İsmail Parlatır

b. Biyografik roman: Ünlü kişilerin hayatlarını konu alan bunları roman tarzında işleyen edebî yazıLara biyografik roman denir.

roman hikâye gibi tahkiye kurgusu içerisinde olay anlatımı üslûbuyla kişiyi bir roman kahramanı gibi olayların içindeki konumlarıyla sunan eserlere de edebî biyografi ya da biyografik roman denir. Biyografik romanlarda kişinin ruhsal ve fiziksel özellikleri davranışları duyguları düşünceleri tepkileri tavır alışları giyinişi gibi pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilip bir anlamda onun portresi çizilir. Hayatı içerisinde canlı yaşayan bir kişilik olarak sergilenir. Buna örnek olarak M. Emin Erişirgil'in Mehmet Akif /İslâmcı Bir Şairin romanı (1956); Tahir Alangu'nun “Ömer Seyfettin “(1968) adlı eserleri verilebilir. Ayrıca Oğuz Atay'ın “Bir bilim Adamının romanı” (1975) adlı romanı da bu türün en iyi örneklerindendir. Yazar bu romanında hocası Mustafa İnan'ı merkez alarak bir dönemin idealist neslinin hayatını yansıtmıştır.

c. Nekroloji: Ölen ünlü bir kişinin hemen ölümünden sonraki günlerde genellikle gazete ve dergilerde yakın çevresinde yer alan kişiler tarafından onun üstün niteliklerinin erdemlerinin çalışmalarının ve diğer özelliklerinin anı üslûbuyla anlatıldığı yazıLara denir. Bu yazılar bir anlamda öleni çok seven birinin ağıtları duygusal öznel açıklamalarıdır.
Bu tür yazıLara örnek olarak Yahya Kemal'in ölümü dolayısıyla kaleme alınmış şu yazıları verebiliriz: Vehbi Cem Aşkun "İstanbul Aşığını Kaybetti" (Dün-ya 5 Kasım 1958); Nimet Behsuz "Büyük Şairin Arkasından" (Yeni Gün 3 Kasım 1958); Cenap Gedikoğlu "Bir Dev Şair Göçtü" (Yeni Gün 5 Kasım 1958).

TARİHİ GELİŞİMİ:
türk edebiyatında ilk biyografik eser Malik Bahşi'nin Feridüddin-i Attar'dan çevirmiş olduğu “Tezkiretü'l-Evliya”dır.

Daha çok mesleklerine göre düzenlenmiş ve birden fazla kişinin biyografisinin yeraldığı Tezkire menakıb vefeyat devha sefine tuhfe hadika fihrist silsilename şairname gazavatname sicil gibi adlar altında birçok eser kaleme alınmıştır. Menakıpname ya da velâyetname denilen eserlerde tarikat büyüklerinin evliyaların pir ve şeyhlerin olağanüstü halleri kerametleri ve diğer kişisel özellikleri anlatılır.

Yayımlanmış bazı menakıpnamelere şu örnekler gösterilebilir: Hacımsultan Velâyetnamesi (Rudolp Tschudi); Hacı Bektaş Velâyetnamesi (Erich Gross).Vakayinamelerde de birçok devlet adamının biyografilerine ait malzemeler bulmak mümkündür.

Şuara Tezkireleri:
Şairlerin biyografilerine eserlerine yer veren şiirleri hakkında değerlendirmelerin bulunduğu eserlere şuara tezkiresi denir.



OTOBİYOGRAFİ
Kişinin kendi hayatını anlattığı yazıya otobiyografi denir. Otobiyografide doğumdan itibaren otobiyografinin yazıldığı ana kadar yaşananlardan anlatmaya değer olanlar yazılır. edebiyat sanat siyaset spor vb. alanlarda ünlü bir kişi; diğer insanlarca bilinmeyen yönlerini başarısını nelere borçlu olduğunu ve nasıl kazandığını anlatmak amacıyla otobiyografisini yazar. otobiyografi her ne kadar öznel bir anlayışla kaleme alınsa da gerçEkler göz ardı edilmemelidir.



MONOGRAFİ:
Ünlü bir kimsenin hayatını kişiliğini eserlerini başarılarını ayrıntılarıyla ele alan veya bilimsel bir alanda özel bir konu ya da sorun üzerine yazılan inceleme yazısına monografi (tek yazı) denir. Monografide herhangi bir yer bir eser bir yazar Tarihî bir olay bilimsel bir alana ait bir sorun özel bir görüşle veya bakış açısıyla değerlendirilebileceği gibi bir konu üzerinde derinlemesine bir inceleme de yapılabilir.

portre
Bir kimseyi karakteristik özellikleriyle okuyucuya tanıtmak amacıyla yazılan edebî yazıLara portre denir. Kişinin sadece dış görünüşünün (boyunun yüzünün giyinişinin hareketlerinin...) anlatıldığı portreye fizikî portre; iç dünyasının alışkanlıklarının duygularının fikirlerinin zayıf taraflarının... anlatıldığı portreye ruhî portre (tinsel moral portre) denir. Çoğu zaman fizikî portre ile ruhî portre iç içe verilir.
Fizikî portre; kişiyi diğer insanlardan ayıran dış özellikleri iyi bir gözlemle belirlendikten sonra uygun sıfatlar kullanılarak özgün bir şekilde yazılır.
İç dünyanın anlatıldığı ruhî portrede ise; kişinin ahlâkı alışkanlıkları düşünceleri ilginç bir üslûpla yazılır. Portreye konu kolan kişiye ait düşünceleri ve anlayışları daha etkili olarak ortaya koymak için onun sözlerine de yer verilebilir.
Romanda olay kahramanları değişik bölümlerde (yeri geldikçe) gerek dış görünüşleriyle gerekse karakter özellikleriyle okuyucuya tanıtılır. Okuyucunun roman kahramanlarını hayalinde canlandırması sağlanır. Bu yönüyle portre bölümlerine romanlarda daha çok rastlanabileceği gibi bağımsız bir edebî tür olarak yazılmış portreler de vardır.

portre örneği
ATATÜRK
Atatürk her şart içinde kendisini empoze edenlerdendi. Bakışında jestlerinde ellerinin hareketinde kımıldanışlarında ve yüzünün çizgilerinde bütün bir dinamizm vardı. Bu dinamizm etrafını bir çeşit sessiz sarsıntı ile dolduruyordu. Öyle ki birkaç dakikalık bir konuşmadan sonra bu mütevazı ve rahat adamın bu öğreticinin anında bir uçtan öbür uca geçebileceğini meselâ en rahat ve kahkahalı bir sohbeti keserek en çetin bir kararı verebileceğini ve daha gücü bu kararı verdikten sonra yine aynı noktaya döneceğini düşünebilirsiniz. En iyisi istim üzerinde bir harp gemisi gibi çevik harekete hazır bir dinamizm diyelim.

Ahmet Hamdi Tanpınar Beş Şehir’

otobiyografi
otobiyografi Bir düşünürün bir sanatçının kendi yaşam öyküsünü anlattığı eserdir. Kaynak olarak kişi kendini ve aile büyüklerinden aldığı bilgileri kullanır. otobiyografi yazmak çok güçtür çünkü insanın kendinden sözederken objektif olması zordur. Otobiyografiler sayesinde o kişinin sanatı düşünceleri yaptığı işler hakkında bilgileniriz. Biyografiler aynı zamanda iyi bir belgeseldirler. Bu alanda çalışacaklara ve yazarın yaşadığı dönemin özelliklerine kaynaklık eder. Otobiyografileri okumak kendi deneyimlerimize bir yaşam deneyimini yaşayanın ağzından katmak demektir. Onların; başarılarının nedenlerini çözeriz.

Otobiyografinin belirleyici özellikleri:
• otobiyografi düşünsel plânla yazılır.
• otobiyografi belgelere dayanılarak yazılır. Rivayetlere ve tartışmalara yol açacak bilgilere yer verilmez.
• Derlenen bilgiler bilimsel araştırma yöntemiyle bir araya getirilmelidir.
• Biyografi yazarı objektif olmak zorundadır.


elif isimli Üye şimdilik offline konumundadır  

Alt 18-12-2013, 10:45   #2 (permalink)
Misafir
Avatar Yok
 
Standart

Teşekürler


 





Hızlı Cevap

Doğrulama Sorusu
Mesajınız:
Yazı şeklini sil
Kalın
Eğik yazı
Altı çizik

Grafik ekle
Alıntı yap [QUOTE]
 
Alanı Küçült
Alanı Büyült

Seçenekler
Stil


Biyografi Nedir?-Biyografi Özellikleri

Biyografi Nedir?-Biyografi Özellikleri konusu, Eğitim ve Öğretim / Türkçe ve Edebiyat forumunda tartışılıyor.


Konu etiketleri: biyografinin genel özellikleri, biyografi genel özellikleri, biyografi nedir vikipedi, biyografinin özellikleri, otobiyografinin özellikleri, biyografi nedir özellikleri, biyografi nedir özellikleri nelerdir, biyografinin özellikleri vikipedi, biyografi özellikleri, biyografi özellikleri nelerdir, biyografi nedir, biyografinin ozellikleri, biyografi nedir özellikleri nelerdir vikipedi, biyografi türünün özellikleri, biyografinin genel ozellikleri,

Benzer Konular

Konu Konuyu Başlatan Forum Cevap Son Mesaj
Mani Nedir?-Mani Özellikleri elif Türkçe ve Edebiyat 55 05-12-2014 03:36
Ninni Nedir?-Ninni Özellikleri elif Türkçe ve Edebiyat 0 24-06-2009 04:58
Konuşma Dilinin Özellikleri Nedir?-Konuşma Dili Hakkında elif Türkçe ve Edebiyat 0 24-06-2009 03:25
İyi Konuşmacının Özellikleri Nedir?-İyi Konuşmanın Sırları elif Türkçe ve Edebiyat 0 24-06-2009 03:23
Dil Nedir?-Dilin Özellikleri Hakkında elif Türkçe ve Edebiyat 0 24-06-2009 02:12

Üye olmadan soru sorabilirsiniz!

Bütün Zaman Ayarları WEZ +4 olarak düzenlenmiştir. Saat şuan 01:17 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.5.2 ©2010, Crawlability, Inc.
Web Stats